Prospects: Samboleap Tol - zoeken naar oorsprong, bouwen aan verbinding

dinsdag, 17 februari 2026 (14:25) - AVROTROS

In dit artikel:

Samboleap Tol, een kunstenaar die kinetische geluidssculpturen maakt, toont van 27–29 maart 2026 op Prospects tijdens Art Rotterdam werk dat geschiedenis behandelt als een dynamisch systeem van overdracht, vertaling en toe-eigening. De presentatie is mogelijk gemaakt met steun van het Mondriaan Fonds.

Tol groeide op met een verlangens naar kunst, maar begon haar loopbaan in marketing en trok vervolgens de wereld in op zoek naar culturele verbindingen. Die reizen en haar onderzoek leidden tot een praktijk waarin verleden en ambacht voelbaar dichtbij komen: niet als museumstuk, maar als levend materiaal dat aanraking en leren uitnodigt. Ze werkt samen met historici, taalkundigen en houtsnijders uit Jepara (Indonesië), waar traditionele technieken generatie-op-generatie worden doorgegeven en opnieuw betekenis krijgen in uitwisseling met andere tradities.

Een wending in haar denken ontstond op het vliegveld van Yogyakarta toen ze een Hanuman-voorstelling herkende in een context die niet haar oorspronkelijke thuis was — een klein schokeffect dat de vraag oermaakt hoe beelden tegelijk vertrouwd en verplaatst kunnen zijn. Voor Tol illustreert dat de historische gewoonte van voortdurende uitwisseling waarin ritueel, techniek en taal elkaar doorkruisen.

Op Prospects toont ze Starlight, een kinetische installatie met bewegende elementen, een watergong met nevel, een soundscape van traditionele trommels en zelfs een meteoriet. De vorm verwijst naar puntige ornamenten uit Zuidoost-Azië die soms de kosmische berg Meru symboliseren. Houten panelen bevatten ingeslagen teksten in voorouderlijke schriftsoorten (Khmer, Kawi, Hindi, Arabisch); een omliggende plaat geeft vertalingen weer. Het werk draait om zorg, overdracht en de collectieve stem van mentoren en vrienden — een reflectie op hoe wijsheid en herinnering door gemeenschappen reizen en nieuwe familiebanden kunnen voortbrengen.