Premier Jetten heeft begrip voor schenden internationaal recht door VS en Israël
In dit artikel:
Premier Rob Jetten kiest een terughoudende toon in de internationale reactie op het gewapend conflict tussen de VS/Israël en Iran. Terwijl leiders als de Spaanse premier en de VN-secretaris-generaal harde veroordelingen uitspraken, veroordeelt Jetten alleen de Iraanse tegenreactie expliciet en verwijst naar begrip voor de wens van de VS en Israël om in te grijpen. Hij erkent dat de oorlog een schending van het internationaal recht is, maar wil daar nu geen definitief oordeel aan verbinden omdat de escalatie nog gaande is; het Nederlandse beleid moet volgens hem vooral gericht zijn op het beschermen van Nederlandse en Europese belangen. Onder meer een Noorse EU-medewerker is al omgekomen door het oorlogsgeweld.
De conflictontwikkeling heeft brede regionale en mondiale gevolgen. Qatar waarschuwt dat de export van olie en gas uit de Golfregio binnen dagen kan stilvallen als de strijd voortduurt; door het stilvallen van scheepvaart in de Straat van Hormuz (waar circa 20% van de wereldproductie van olie en gas langs gaat) kan de prijs van een vat olie mogelijk oplopen tot circa 150 dollar en herstel van normale leveringen weken tot maanden duren.
Duitsland vreest dat de oorlog een nieuwe vluchtelingenstroom naar Europa kan veroorzaken, vergelijkbaar met 2015. Berlijn kondigt extra humanitaire hulp aan en waarschuwt voor veel intern ontheemden, vooral in Libanon waar al honderdduizenden mensen op de vlucht zijn geslagen. Europol signaleert ook veiligheidsrisico’s binnen de EU: een verhoogde dreiging van terroristische aanslagen en gewelddadig extremisme, meer cyberaanvallen, online fraude en intensievere desinformatiecampagnes. De organisatie waarschuwt specifiek voor Iran-gerelateerde proxy-netwerken en criminele structuren die in Europa zouden opereren.
Militairer: Frankrijk heeft het vliegdekschip Charles de Gaulle richting oostelijke Middellandse Zee gestuurd en vroeg Europese partners, waaronder Nederland, om ondersteuning met een fregat; het kabinet beraadslaagt dit weekend over dat verzoek. Iran heeft Europese landen gewaarschuwd dat betrokkenheid bij de oorlog hen tot “legitieme doelen” zou kunnen maken.