Podcast | Klimaatjurist Wewerinke-Singh: 'Ondanks tegenwerking toch juridische successen, dat is hoopvol'

In dit artikel:

Klimaatjurist Margaretha Wewerinke‑Singh (1985) hielp de eilandstaat Vanuatu bij de klimaatzaak die leidde tot een adviserend oordeel van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag. Dat advies, gepubliceerd vorige zomer, schetst welke internationale verplichtingen staten hebben om het klimaat te beschermen en burgers wereldwijd een schone en gezonde leefomgeving te waarborgen. Wewerinke‑Singh zegt daarover: “Ik ben erg verheugd over het resultaat.”

De uitspraak breidt het juridische bereik van klimaatverplichtingen uit buiten Europa, waar Nederland eerder al met de Urgenda‑zaak voorop liep. In mei nam de Algemene Vergadering van de VN het Hofadvies over: 141 landen steunden de resolutie, maar de Verenigde Staten en verschillende olieproducerende landen zoals Saudi‑Arabië en Iran stemden tegen. Volgens Wewerinke‑Singh hebben olieproducerende staten en de VS stevig gelobbyd en landen onder druk gezet, maar die pogingen leverden weinig resultaat op.

Het advies heeft nu al invloed op nationale rechtspraak: rechters in onder meer Brazilië en Australië verwijzen naar het Hofadvies, en ook in de Nederlandse Bonaire‑zaak werd het advies gebruikt om te oordelen dat Nederland onvoldoende bescherming biedt tegen klimaatverandering. Hoewel een adviserend oordeel niet hetzelfde is als een afdwingbare vonnis, benadrukt Wewerinke‑Singh dat zo’n uitspraak decennia lang relevant blijft, ook al handelen sommige regeringen (zoals de huidige Amerikaanse) tijdelijk anders ten opzichte van internationaal recht.