Pepijn van Houwelingen ontmaskert Eurobarometer als propaganda, maar kabinet weigert actie te ondernemen

In dit artikel:

FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen heeft tijdens een recent debat in de Tweede Kamer opnieuw alarm geslagen over de Eurobarometer, het periodieke opinieonderzoek van de Europese Commissie. Hij overhandigde stapels studies waarin onderzoekers, onder wie wetenschappers van het Max Planck Instituut en opiniepeiler Maurice de Hond, concluderen dat de Eurobarometer systematisch een te positief beeld van de EU geeft en dat de steekproef te veel hoogopgeleide, linkse respondenten bevat. Volgens die kritiek zijn het geen kleinigheden maar fundamentele methodologische tekortkomingen.

Van Houwelingen vroeg de minister drie opties: bewijs dat de kritiek onjuist is, stop met het gebruik van de Eurobarometer, of start een gedegen onderzoek. De minister weigerde die voorstellen en hield vol dat de Eurobarometer slechts één bron onder anderen is en dat de Commissie zelf eventuele fouten moet adresseren. Ook stelde de minister dat het onderzoek betrouwbaar móet zijn omdat de Commissie het heeft laten uitvoeren — een redenering waar Van Houwelingen en critici fel tegenin gingen.

Direct contact met de Europese Commissie en onderzoeksbureau Verian leverde volgens Van Houwelingen een verontrustende erkenning op: de continuïteit van de tijdreeks wordt hoger gewogen dan het verbeteren van de betrouwbaarheid. Hierdoor blijft de Kamer structureel afhankelijk van een dataset die door sommige wetenschappers als partijdig wordt bestempeld, terwijl die data vaak worden gebruikt in Kamerbrieven, door het CBS en als rechtvaardiging voor EU-beleid.

Een door Van Houwelingen ingediende motie om het gebruik van de Eurobarometer te heroverwegen of de kritiek serieus te laten onderzoeken werd met grote meerderheid verworpen; alleen BBB, Groep Markuszower en FVD stemden voor. Ook een separaat voorstel over het waarborgen van objectiviteit in wetenschappelijk onderzoek werd afgewezen. Van Houwelingen waarschuwt dat dit voorbeeld past in een breder patroon: modellen en studies die niet deugen blijven in gebruik zolang ze het gewenste narratief ondersteunen — van stikstofmodellen tot klimaatrapporten en beleidsinstituten. De kernvraag die overblijft: wie bepaalt wat feitelijk klopt, wetenschap of politieke bruikbaarheid?