Pastor Teun Bakels geliefd in Pekela, op Schiermonnikoog en Mozambique
In dit artikel:
Teun Bakels, de jezuïet die lange tijd het gezicht van het katholieke pastoraat in Groningen en Oost‑Groningen was, is op 15 december 2025 in Nijmegen overleden, 93 jaar oud. Bekend als dominee Bakels in de Pekela’s, stond hij bekend om zijn toegankelijkheid, sober leven en inzet voor mensen in moeilijke omstandigheden, zowel lokaal als ver weg.
Geboren in 1932 in de Jordaan groeide Bakels op in een omgeving waarin onderlinge solidariteit vanzelfsprekend was. Op zijn achttiende trad hij toe tot de jezuïeten; na studies in filosofie, theologie en Frans werd hij in 1965 priester gewijd. Zijn leven verloopt in twee duidelijke fasen: ruim twee decennia als docent Frans en conrector aan het St. Maartenscollege in Haren, gevolgd door ongeveer evenveel jaren in het pastoraat in Groningen en Oost‑Groningen. Hij diende parochies in Oude en Nieuwe Pekela, Winschoten, Veendam, Hoogezand‑Sappemeer en op Schiermonnikoog, en was actief in het Beraad van Kerken waar hij bruggen sloeg tussen katholieken en protestanten en ook niet‑gelovigen aantrok.
Bakels combineerde eenvoud met daadkracht: hij was geen vergadertijger, maar wist teams te vormen en precies wanneer bijsturing nodig was. Zijn preken waren helder en mensgericht, en hij hechtte meer waarde aan eerbied dan aan perfectie. Bekend was zijn aansporing: “Dat kun jij.” Als jezuïet voegde hij altijd S.J. (Societas Jesu) achter zijn naam en liet zich leiden door dienstbaarheid, onderwijs en rechtvaardigheid.
Internationaal is hij vooral verbonden met Maputo, Mozambique. Voor zijn veertigjarig priesterjubileum vroeg hij geen persoonlijke geschenken maar steun voor een alfabetiseringsproject, Madre Rosetta. Wat begon met de hoop op één lerares groeide uit tot een stichting die honderden meisjes de kans gaf de basisschool af te maken en verder te leren; later ondersteunde de stichting ook hulp aan oorlogsvluchtelingen in Cabo Delgado. Bakels zag vrouwelijk zelf‑redzaamheid als sleutel voor bredere maatschappelijke vooruitgang.
Zijn pastorale vrijheid leidde tot botsingen met bisschop Wim Eijk; als jezuïet viel hij niet onder diens directe gezag, maar hij werd desalniettemin uit sommige officiële functies ontheven. In 2007 ging hij met pensioen, bleef nog jarenlang voorgaan waar mogelijk en verhuisde uiteindelijk naar Aqua Viva in Nijmegen toen zijn gezondheid achteruitging. In 2010 werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje‑Nassau voor zijn verbindende werk.
Bakels wordt herinnerd als een warme, benaderbare geestelijke die mensen aandacht gaf, kansen creëerde en zowel in Groningen als in Mozambique een blijvende indruk maakte. Zijn betrokkenheid eindigde niet toen hij vertrok uit de provincie: contacten en projecten droegen hij tot het laatst een warm hart toe.