Partijleiders Pels en Van der Horst: 'Mensen willen gewoon dat shit geregeld wordt'
In dit artikel:
Na 75 dagen onderhandelen presenteerden PRO Amsterdam en D66 een coalitieakkoord voor de komende vier jaar. De onderhandelaars Zita Pels (PRO) en Melanie van der Horst (D66) tekenen voor een derde gezamenlijke termijn en zetten in op betere uitvoering van gemeentelijk werk: minder beleidslagen, meer slagkracht en zichtbare dienstverlening voor bewoners.
Kern van het akkoord zijn stevige bezuinigingen en een omvangrijke ambtelijke reorganisatie: 344 miljoen euro bezuinigingen en ongeveer 2.500 fte minder (inclusief inhuur). De partijen willen het apparaat compacter maken door minder strategisch onderzoek, communicatie- en beleidslagen en meer uitvoerende capaciteit in buurten. Van der Horst vat dat samen als: "minder beleid, meer uitvoering." Pels benadrukt het belang van onderling vertrouwen: "Je moet elkaar vier jaar blind kunnen vertrouwen."
Concrete maatregelen die Amsterdammers straks merken:
- Gratis openbaar vervoer voor kinderen tot 16 jaar.
- Controle van 20.000 huurwoningen om te kijken of huurprijzen omlaag kunnen.
- Een hogere toeristenbelasting (uiteindelijk richting 20 procent) en alleen een verhoging van parkeervergunningen als directe lastenmaatregel voor bewoners.
- Inzetten op transformatie van binnenstadvastgoed: het stadsbestuur reserveert structureel geld in een vastgoedfonds om panden zoals de Bijenkorf‑garage over te nemen en te bouwen om de binnenstad toegankelijker en autoluwer te maken; ook het Marineterrein moet betaalbare woningen opleveren.
- Voor sekswerk wordt onderzocht of kleinschalige locaties mogelijk zijn; er komt geen erotisch centrum.
Op het dossier bouwen kiest de coalitie voor richting in plaats van harde aantallen. De ambitie is om woningen te realiseren die doorstroming bevorderen (bijvoorbeeld meer seniorenwoningen), en formeel blijft het streefcijfer van 40% sociale huur staan, maar er zijn uitgewerkte uitzonderingen — bijvoorbeeld in wijken waar al meer dan 40% sociale huur aanwezig is. Een expliciet bouwnummer zoals D66 eerder naar voren schoof (9.000) ontbreekt.
Politiek waren er alternatieven: PRO overwoog kort een coalitie met VVD en Partij voor de Dieren, maar koos opnieuw voor D66 vanwege opgebouwde samenwerking en vertrouwen. Sommige pijnpunten zijn onvermijdelijk: veel ambities, zoals snellere bruggen over het IJ en een uitgebreide fietsring, moeten in fasen omdat de middelen beperkt zijn. De partijen geven aan geen prioriteit te zullen geven aan handhaving mocht er in Den Haag een wet komen die mensen zonder papieren strafbaar stelt.
De coalitie spreekt van een pragmatische koers: idealistische uitgangspunten (zoals het standpunt over ongedocumenteerden) blijven overeind, maar de nadruk ligt op tastbare verbeteringen in dienstverlening en leefbaarheid. Wat resteert is een moeilijk beleidsbalans: ingrijpende reorganisaties en bezuinigingen moeten leiden tot een gemeentelijke machine die sneller en zichtbaarder werkt voor bewoners, terwijl grote investeringen gefaseerd blijven plaatsvinden.