Partijen steggelen over aanpak hoge energieprijzen: van autoloze zondag tot accijnsverlaging

In dit artikel:

Woensdag debatteerde de Tweede Kamer in Den Haag over maatregelen tegen de fors stijgende energie- en brandstofprijzen na de escalatie in het Midden-Oosten. Kamerleden presenteerden een stortvloed aan plannen — zo veel dat er zelfs een tekort aan printpapier ontstond — maar al snel bleek dat er geen brede politieke meerderheid is voor grote, directe ingrepen.

Partijen kruisen de voorstellen vooral met hun eigen voorkeuren. VVD, JA21 en SP pleiten voor snelle verlaging van accijnzen op brandstof; GroenLinks-PvdA, SP en D66 willen meedogenloosere heffingen op oorlogswinst van oliebedrijven of een windfalltax; SGP en ChristenUnie opperen symbolische maatregelen als een autoloze zondag. JA21 en Forum herhaalden hun plan om het Groningse gasveld te heropenen, een taboe voor velen. GL-PvdA wil een Belgischachtig prijsplafond op brandstof onderzoeken; minister Heleen Herbert (EZ) zegde toe dat het kabinet die optie wil bekijken.

De regering neemt wel alvast concrete stappen: er wordt versneld een energienoodfonds klaargezet om huishoudens met lage inkomens en getroffen mkb’ers te steunen; het kabinet overweegt de doelgroep uit te breiden. Coalitiepartijen waarschuwen echter voor overhaaste maatregelen: een algemene accijnsverlaging helpt veel mensen die geen hulp nodig hebben en kost erg veel. Daarom pleiten zij voor het klaarzetten van instruments in verschillende scenario’s, zodat ingrepen snel opschaalbaar zijn als de situatie verslechtert.

De oppositie vindt dit te langzaam en eist directe verlichting voor automobilisten. Zelfs over de vraag of er al sprake is van een energiecrisis lopen de meningen uiteen. Conclusie: veel voorstellen op tafel, beperkte politieke eensgezindheid; de Kamer kiest voorlopig voor voorbereiden en afwachten, met grotere besluiten alleen bij daadwerkelijke verergering.