Papa of mama in de cel; „ik vind het erg, maar ik houd wel van hen"

In dit artikel:

Een schietpartij bij een woning in Overasselt, waarbij een beveiliger om het leven kwam, onderstreept volgens het artikel hoe kinderen kunnen worden geraakt door crimineel gedrag binnen of rond hun gezin. Kinderombudsvrouw en hoogleraar kinderrechten Margrite Kalverboer zegt dat politie-invallen, detentie van een ouder en geweld het gezinsleven ingrijpend ontwrichten.

Kinderen weten vaak niet dat hun ouders betrokken zijn bij criminaliteit en worden daar plotseling mee geconfronteerd. Als een ouder wordt gearresteerd, kan ook de andere ouder door stress en verdriet tijdelijk minder beschikbaar zijn. Kinderen krijgen daarnaast te maken met schaamte, sociale uitsluiting en angst dat zij later zelf in de criminaliteit belanden. Ook het veiligheidsgevoel kan langdurig worden aangetast.

Volgens CBS-onderzoek woonde in 2020 in de regio Rotterdam-Rijnmond 5,7 procent van de kinderen samen met een volwassen familielid dat in de vijf voorgaande jaren van een relatief zwaar misdrijf was verdacht. Dat ging om ruim 14.000 kinderen in 8.000 gezinnen. Landelijk hebben naar schatting 25.000 tot 30.000 kinderen een gedetineerde ouder; duizenden anderen maakten een politie-inval mee.

Kalverboer vindt dat volwassenen kinderen moeten beschermen, bij voorkeur binnen hun vertrouwde omgeving. Uithuisplaatsing moet volgens haar een uiterste middel zijn; in 2025 kregen 3.885 kinderen en jongeren daarvoor een machtiging, maar het is onbekend in hoeveel gevallen crimineel gedrag van ouders meespeelde. Tegelijk hebben kinderen in principe recht op contact met hun ouders, tenzij dat schadelijk is. Begeleid en ontspannen contact, zoals in een speciale vadervleugel in de gevangenis van Veenhuizen, kan volgens Kalverboer bijdragen aan een betere ontwikkeling. Bij ernstig geweld of seksueel misbruik kan contact echter volledig worden verboden.