'Paar honderd stemmers nodig om televoting songfestival te winnen'

In dit artikel:

Vanavond staat Noam Bettan namens Israël op het podium in de halve finale van het Eurovisiesongfestival. Zijn land kwam vorig jaar dichtbij de winst met Yuval Raphael: de publieksstemmen leverden veel punten op (in totaal 297), maar de vakjury gaf slechts 60 punten, waardoor Israël als tweede eindigde achter Oostenrijk.

Die grote discrepantie wekte destijds kritiek, omdat uit onderzoek bleek dat Israël een gerichte promotiecampagne had gevoerd. Onlineadvertenties in meerdere talen en oproepen van Israëlische ambassades moedigden mensen aan herhaaldelijk op de Israëlische inzending te stemmen. De New York Times maakte dit concreet aan de hand van de Spaanse televote: ondanks Spanjaarden’ vaak kritische houding ten opzichte van Israël kreeg de Israëlische act daar ruim 47.000 stemmen, terwijl nummer twee, Oekraïne, rond de 9.600 stemmen bleef.

De Amerikaanse krant liet zien hoe relatief weinig gecoördineerde kiezers genoeg kunnen zijn om in een land de toppositie te behalen: omdat alleen meer stemmen dan de concurrent nodig zijn om de volle 12 punten te krijgen, zouden in theorie enkele honderden organisatoren al groot effect kunnen hebben. Dat illustreert hoe het publiekssysteem kwetsbaar is voor manipulatie als er geen tegenmaatregelen bestaan.

Als reactie zijn er dit jaar wijzigingen doorgevoerd: het maximum aantal telefonische of app-stemmen per persoon is teruggebracht van twintig naar tien en de professionele jury’s doen opnieuw mee in de halve finales, niet alleen in de finale. Die aanpassingen moeten de invloed van georganiseerde campagnes temperen.

Daarnaast kreeg de Israëlische omroep KAN dit weekend een officiële waarschuwing uitgereikt omdat Bettan in video's op sociale media publiekelijk vroeg op Israël te stemmen in meerdere talen. Volgens de organisatie van het songfestival strookt dat niet met de regels en de geest van de wedstrijd.