Over naakte molrat die Brussel ondergraaft: Tijl Nuyts wint Boon Literatuurprijs met 'Grondwerk'
In dit artikel:
Tijl Nuyts uit Brussel kreeg bij de vijfde Boon Literatuurprijs de prijs voor fictie voor zijn debuutroman Grondwerk, een onconventioneel verhaal verteld vanuit het perspectief van een naakte molrat. De roman, eerder al op de shortlist van de Nederlandse Boekenbon Literatuurprijs, verkent in absurdistische, beeldrijke scènes de stad Brussel — van zinkgaten en ondergrondse gangen tot het Warandepark — en koppelt die stedelijke observaties aan klimaat- en maatschappijkritiek. De molrat, uitgezonden door zijn kolonie en afkomstig uit de Hoorn van Afrika, graaft zich een weg onder de hoofdstad en ontmoet er onder meer een klimaatactiviste; zo wordt het dier een spiegel voor de menselijke wereld en haar problemen.
In de categorie kinder- en jeugdliteratuur ging de Boon naar Benny Lindelauf, met illustraties van Ingrid Godon, voor het sobere prentenboek De vrouw en zijn hoofd. Het korte, zorgvuldig vertelde boek behandelt thema’s als ouderdom, ziekte en aanvaarding via een indringend, licht-melancholisch plot: mannenlichaam en vrouwelijk hoofd wisselen op bizarre wijze van plaats, en beide personages leren omgaan met verlies en veranderende lichamen. De vakjury prees de spaarzame taal en verstilde beelden die veel ruimte laten voor interpretatie.
De publieksprijzen werden toegekend aan Annet Schaap voor het kinderboek Krekel — een sprookjesachtige vervolgvertelling in het universum van Lampje — en aan Gaea Schoeters voor de politieke satire Het geschenk. Schoeters’ roman, waarin Botswana 20.000 olifanten naar Berlijn stuurt, gebruikt die absurde aanzet om actuele politieke discussies (zoals migratie) te bevragen; het boek liep ook in Duitsland uitstekend en bevestigt haar internationaal succes.
Winnaars van de hoofdprijzen ontvangen 50.000 euro en een zilveren zegelring; de publiekswinnaars krijgen 5.000 euro. Andere genomineerden in deze editie waren onder meer titels van Lieselot Mariën, Joris van Casteren, Hans Depelchin en Merlijne Marell. Vorig jaar wonnen Safae El Khannoussi (Oroppa) en Aline Sax (Wat ons nog rest). Volgend jaar verhuist de Boon naar Brugge, met regisseur Guy Cassiers en VRT-presentatrice Linde Merckpoel als juryvoorzitters.