Oud-president Yoon van Zuid-Korea krijgt levenslang voor uitroepen noodtoestand
In dit artikel:
Voormalig president Yoon Suk‑yeol is door een Zuid‑Koreaans hof schuldig bevonden aan rebellie en kreeg levenslange gevangenisstraf voor zijn mislukte machtsgreep op 3 december 2024. Op die avond riep Yoon de militaire noodtoestand uit met het officiële doel de “Noord‑Koreaanse dreiging” te bestrijden, maar volgens de rechter diende dat als dekmantel voor langdurig aanblijven en het vergroten van zijn macht omdat de liberale oppositie in het parlement veel van zijn plannen blokkeerde.
Yoon, sinds 2022 president, verbood politieke bijeenkomsten en stuurde militairen naar het parlementsgebouw; het inzetten van het leger tegen het parlement was doorslaggevend voor de zware straf. Het Constitutioneel Hof had hem direct na de actie afgezet; hij werd later gearresteerd en stond al eerder terecht in een andere zaak, waarbij hij een gevangenisstraf van vijf jaar kreeg opgelegd. De rechter plaatste zijn daden onder de noemer rebellie — een misdrijf waarvoor de doodstraf staat en waartegen staatsrechtelijke immuniteit niet geldt — maar koos vanwege zijn leeftijd (65), het ontbreken van een strafblad en zijn loopbaan in de publieke dienst voor levenslang in plaats van de geëiste doodstraf.
De noodtoestand mislukte praktisch: militaire commandanten weigerden orders, politici kwamen bijeen en honderdduizenden burgers trokken ondanks winterweer massaal de straat op. Na zes uur werd de noodtoestand ingetrokken zonder slachtoffers. Verschillende medeplichtigen, waaronder ministers en hoge officieren, kregen eveneens hoge straffen; oud‑premier Han Duck‑soo kreeg vorige maand 23 jaar cel voor zijn rol.
De zaak heeft geleid tot politieke ontreddering met meerdere interim‑presidenten, afnemend vertrouwen in de politiek en toegenomen polarisatie. Tegelijkertijd wordt de veroordeling gezien als bewijs van de veerkracht van de Zuid‑Koreaanse rechtsstaat en het democratische bewustzijn van burgers — herinneringen aan de massale “kaarslichtprotesten” die ook tot de afzetting van president Park Geun‑hye in 2016 leidden. Net als Park, die later gratie kreeg, zou Yoon in de toekomst mogelijk ook in aanmerking kunnen komen voor pardon, maar voorlopig blijft hij levenslang veroordeeld.