Oud-journalist Jan Donkers (82) overleden, radiomaker met markante stem
In dit artikel:
Jan Donkers, een gerespecteerde journalist, radiomaker en schrijver met een diepe kennis van muziek en de Verenigde Staten, is op 82‑jarige leeftijd overleden. Hij stierf in de nacht van zaterdag op zondag in zijn woning in Amsterdam. Donkers werkte meer dan vijftig jaar in de radio; hij stopte op 80‑jarige leeftijd. Zijn laatste programma was Gonzo's Return, uitgezonden op zondagmiddag bij NH Gooi.
Geboren en opgegroeid in Amsterdam‑Noord, wijdde hij zich ook aan de geschiedenis en transformatie van dat stadsdeel. In de jaren ’90 publiceerde hij Zo dicht bij Amsterdam, een journalistiek boek dat meerdere drukken en herzieningen kende omdat Noord sterk veranderde. Zelf zei hij dat Noord deel van hem was: "Noord zit in mijn DNA", maar terugkeren als bewoner was financieel onmogelijk.
Donkers begon als schrijver tijdens zijn sociologiestudie voor studentenblad Propria Cures en werd eind jaren zestig popmuziekrecensent voor de Volkskrant—een van de vroegste Nederlandse journalisten op dat terrein. Als redacteur van het undergroundblad Aloha (voorheen Hitweek) voerde hij interviews met grote namen als Frank Zappa, John Lennon en Janis Joplin. Voor de VPRO maakte hij tal van muziekprogramma's, vaak onder de naam Gonzo, een verwijzing naar de subjectieve, betrokken journalistieke stijl van Hunter S. Thompson.
Naast muziek richtte hij zich op reisverslaggeving—met name over Amerika, waar hij ook een jaar woonde—en maakte hij lange, diepgaande interviews. Hij schreef voor De Groene Amsterdammer, Haagse Post en Nieuwe Revu, publiceerde essays, reisboeken, twee romans (waarvan hij later afstand nam), een kinderboek en vertaalde onder meer F. Scott Fitzgerald. Ook sprak hij meer dan honderd audioboeken in; zijn kenmerkende stem viel vaak op.
Een breekpunt kwam in 2003 tijdens de inval in Irak, toen hij zich afkeerde van het toenmalige westerse politiek‑journalistieke klimaat en zich als Europeaan positioneerde. Donkers laat een omvangrijk oeuvre en invloed op Nederlandse muziek‑ en radiocultuur achter.