Opnieuw naar de stembus in Gorinchem: van „goed voor vertrouwen in de politiek" tot „zonde van het geld"

In dit artikel:

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart deed burgemeester Reinie Melissant van Gorinchem aangifte van verkiezingsfraude. Volgens haar waren inwoners telefonisch benaderd en onder druk gezet om een volmacht af te staan. Een onderzoek van NRC wijst uit dat het ronselen van stemmen zich vooral binnen de Turkse gemeenschap van Gorinchem afspeelt en al tientallen jaren voorkomt.

Op de verkiezingsdag noteerden stembureauleden in wijkcentrum Rozenobel dat een kandidaat meerdere keren met steeds een of twee personen langskwam voor foto’s voor sociale media. Ook viel op dat er relatief veel via volmachten werd gestemd en dat die volmachten telkens op dezelfde manier waren ingevuld, wat twijfels over de geldigheid van de uitslag voedde. De gemeenteraad was verdeeld over de vraag of een herstemming nodig was; uiteindelijk stemde een krappe meerderheid (13 tegen 12) voor een nieuwe verkiezing.

Onder bewoners lopen de meningen uiteen. Sommige kiezers, vooral ouderen, vinden herstemming overbodig en noemen het zonde van het geld; zij zien volmachten als gangbaar en denken dat eventuele ronseling weinig aan de uitslag verandert. Anderen juichen de herstemming toe: bij twijfel hoort opnieuw gestemd te worden en dat herstelt vertrouwen in het democratische proces, aldus enkele kiezers. De opkomst op 18 maart was met 50,5 procent iets lager dan het landelijke gemiddelde; door de meivakantie en verminderde aandacht verwachten deskundigen dat de opkomst bij de herstemming nog lager zal liggen.

Kortom: de aangifte en de geconstateerde aanwijzingen voor georganiseerde volmachtronseling leidden tot een krappe politieke keuze voor een herhaling van de verkiezing, met als doel de legitimiteit en het vertrouwen in het lokale democratische proces te herstellen.