Opkomst AI is een drogreden voor bedrijven om te reorganiseren

maandag, 5 januari 2026 (05:43) - NU.nl

In dit artikel:

Het aantal reorganisaties is dit jaar flink gestegen, vooral in de financiële sector, maar experts relativeren dat AI de hoofdreden is. Volgens UWV-arbeidsmarktdeskundige Rob Witjes ontving de uitkeringsinstantie in de eerste negen maanden van dit jaar 267 meldingen van reorganisaties, waarmee 18.454 werknemers hun baan onzeker zien. Ter vergelijking: in 2024 waren er 254 meldingen met 18.609 ontslagen. Bedrijven wijzen vaak op technologie en AI, maar Witjes benadrukt dat oplopende loonkosten, hogere energieprijzen en economische onzekerheid evenzeer drijfveren zijn.

Grote spelers kondigen omvangrijke krimpplannen aan. ING wil tot eind volgend jaar tot 950 banen in Nederland schrappen, deels omdat functies door AI zouden kunnen worden overgenomen. Pensioenuitvoerder APG meldt ruim duizend fte’s minder te willen hebben tot 2030, met automatisering en standaardisering als argumenten. ABN AMRO maakte eerder bekend dat circa 5.200 banen verdwijnen voor 2028; ook daar wordt AI genoemd als reden. Onderzoek van Morgan Stanley, geciteerd door de Financial Times, waarschuwt dat in de Europese bankensector meer dan 200.000 banen op de tocht kunnen staan door toenemend gebruik van AI en het sluiten van fysieke vestigingen door groeiend online bankieren.

Tegelijkertijd laat het CBS zien dat AI-gebruik in Nederland is verdubbeld: nu gebruikt ongeveer één op de zes bedrijven AI, maar dat blijft beperkt in absolute zin. Geert‑Jan Waasdorp (Intelligence Group) merkt op dat AI hier nog niet dezelfde impact heeft als in de VS, waar adoptie sneller ging. Wel liggen vooral werknemers in de zakelijke dienstverlening — callcenters, accountants, consultancy — onder druk.

Arbeidsmarktexperts waarschuwen dat AI geen wondermiddel is: het biedt mogelijkheden voor efficiëntie en het ontstaan van nieuwe functies, maar vraagt zorgvuldige implementatie en aandacht voor de gevolgen voor personeel. Adequate invoering, bijscholing en sociaal beleid worden gezien als cruciaal om negatieve effecten op de werkgelegenheid te beperken.