Oorlog in Iran doet energiefactuur tot 43 procentpunt stijgen: ontdek hier of jouw contract wint en verliest

In dit artikel:

Sinds 1 april zijn bijna alle gas- en elektriciteitscontracten in Vlaanderen duurder geworden, na de prijsschok op de energiemarkt door het conflict tussen de VS/Israël en Iran. VRT NWS vergeleek daartoe 184 commerciële aanbiedingen uit de V-test (de prijsvergelijker van de Vlaamse energieregulator VNR): een momentopname op 30 maart en nogmaals op 7 april. De steekproef gebruikte het jaarverbruik van een standaardgezin (17.000 kWh gas; 3.500 kWh elektriciteit — 1.600 kWh dag, 1.900 kWh nacht), zonder kortingen en met Fluvius Halle‑Vilvoorde als distributiegebied.

Belangrijkste bevindingen
- Algemeen: bijna alle contracten stegen, maar procentuele opschommelingen vertellen niet altijd welk contract uiteindelijk het duurst is.
- Omvang: van flinke stijgingen tot bijna 43 percentagepunten (TotalEnergies gas +42,78 pp) tot het zeldzame kleine dalingetje van een vast gascontract bij Elegant (ongeveer −2,9 pp). Daardoor schuiven contracten in de marktpositie flink op.
- Aantal en types: de 184 prijzen bestonden uit 71 gascontracten (variabel en vast) en 113 elektriciteitscontracten (variabel, vast en dynamisch).
- Winnaars in retrospectief: wie in maart overstapte naar een vast gascontract had meestal geluk; dat was toen vaak de beste keuze gezien de lage februariprijzen waarop veel vaste tarieven waren gebaseerd. Voor elektriciteit gold een vergelijkbare trend: het goedkoopste vaste contract van maart bleek in april zelfs het goedkoopste van alle contracten samen — al is datzelfde contract vandaag veel duurder als je het nu zou afsluiten.

Voorbeelden en uitzonderingen
- Energie.be leverde in maart heel voordelige vaste contracten: hun vaste gascontract was toen het goedkoopst en blijft ook in vergelijking met april-aanbiedingen zeer competitief, hoewel het bij nieuw afsluiten nu ruim €400 duurder zou zijn. Hun vaste elektriciteitscontract daalde in rang doordat prijzen stegen.
- EnergyVision biedt in april het goedkoopste gascontract aan, maar dat kan niet los van een elektriciteitscontract afgesloten worden; de bijbehorende stroomtarieven behoren niet tot de allergoedkoopste.
- Bij elektriciteit stegen de tarieven doorgaans minder sterk dan bij gas; Eneco noteerde de grootste stijging (+ruim 13 pp). Twee vaste elektriciteitscontracten (Elegant en EnergyVision) bleven ongewijzigd.

Praktische aandachtspunten
- Tijdsvertraging: een overstap naar een nieuw contract duurt in de praktijk vaak enkele weken (elektriciteit ≈3 weken, gas ≈1 maand). Wie in maart wisselde, profiteert meestal pas vanaf 1 mei van het lagere vaste tarief.
- Volatiliteit: kortstondig nieuws (bijvoorbeeld een aangekondigde 14‑daagse wapenstilstand) kan gasprijzen snel met tientallen procenten doen dalen; variabele tarieven kunnen dan in korte tijd veel aantrekkelijker worden.
- Strategieadvies: energie-expert Kris Voorspools raadt voorzichtigheid aan. Wie in maart vastzette, kan later — bij aanhoudend lage prijzen, vooral in de zomer of tegen augustus/september — overwegen terug te schakelen naar variabel, maar impulsswitches worden afgeraden.

Aanbeveling van de regulator
De VNR benadrukt dat de markt goed functioneert en dat veel wisselingen de prikkels scherp houden. Consumenten wordt aangeraden minstens jaarlijks hun contract te controleren met tools zoals de V-test en bij voorkeur te vergelijken voordat ze beslissen te veranderen.