Oekraïne ziet voordeel in aanvallen op Iran, maar oorlog betekent ook risico
In dit artikel:
Toen de VS en Israël hun aanval op Iran begonnen, was Oekraïens president Volodymyr Zelensky een van de eerste wereldleiders die openlijke steun uitsprak. Hij noemde de actie gerechtvaardigd en benadrukte dat het Iraanse bestuurstoelaten zich te ontdoen van wat hij ziet als een terreurregime, ook in het belang van landen die door Iraans terrorisme hebben geleden — een verwijzing ook naar Oekraïne zelf.
De achtergrond van Zelensky’s reactie is praktisch en strategisch. Iran levert al jaren wapens aan Moskou, met name kamikazedrones (Shaheds) die volgens Zelensky in groten getale aan Rusland zijn geleverd en Oekraïense steden terroriseren. Als het Iraanse regime verzwakt of valt, verliest Rusland een belangrijke bondgenoot, wat Moskou’s positie op het wereldtoneel zou ondermijnen en Poetin opnieuw zou aantonen dat hij zijn partners niet altijd kan verdedigen.
Tegelijk kent Oekraïne aan dit conflict belangrijke risico’s. Rusland maakt inmiddels eigen versies van de Shahed-drones (zoals de Geran), waardoor Russische luchtaanvallen niet eenvoudig zullen afnemen. Ook kan een escalerende crisis in de Straat van Hormuz de olieprijzen doen stijgen; hogere energie-inkomsten zouden de Russische oorlogskas juist kunnen spekken. Verder bestaat het reële gevaar dat wapenleveringen aan Kyiv opdrogen omdat de VS en andere westerse landen voorraden herverdelen naar Israël en andere fronten in het Midden-Oosten — iets wat eerder in het conflict tussen Hamas en Israël tot schaarste en politieke spanning leidde.
Naast materiële gevolgen is er ook een diplomatiele component: Zelensky zoekt nadrukkelijk de rol van betrouwbare Amerikaanse bondgenoot, in de hoop het anti-Russische kamp in Washington te versterken. Maar de aandacht van de internationale gemeenschap en de bereidheid tot onderhandelingen over Oekraïne lijden mogelijk onder de uitputtende oorlogen elders; geplande gesprekken in Abu Dhabi staan daardoor op losse schroeven. Kortom: de confrontatie met Iran kan zowel geopolitieke voordelen bieden als acute nadelen opleveren voor Oekraïne, dat ondertussen op het slagveld in het zuiden voorzichtig terreinwinst boekt.