Ook meerderheid PVV-kiezers wil ledenpartij
In dit artikel:
Dinsdag stapten zeven van de 26 Kamerleden van de PVV uit de partij en richtten een eigen politieke fractie op. Het gaat om Gidi Markuszower (die de nieuwe fractie leidt), René Claassen, Hidde Heutink, Tamara ten Hove, Annelotte Lammers, Nicole Moinat en Shanna Schilder. Als redenen noemen zij onder meer Geert Wilders’ autoritaire stijl, een volgens hen mislukte campagne en onvrede over de keuze om geen samenwerking te zoeken met het beoogde minderheidskabinet.
Een representatieve peiling onder ongeveer 16.000 leden van het RTL Nieuwspanel (20–21 januari 2026), waaronder bijna 2.000 PVV-stemmers, laat zien dat veel kiezers ongevoelig zijn voor de breuk: partij-eenheid blijkt belangrijker dan interne meningsverschillen. Slechts 14 procent van de huidige PVV-kiezers zegt dat het waarschijnlijk is dat ze bij een volgende verkiezing op de nieuwe partij zouden stemmen; 65 procent acht die kans klein. Tegelijkertijd onderschrijft een groot deel van de PVV-achterban enkele punten van de afsplistters: zes op de tien vinden dat de PVV een ledenpartij zou moeten worden (nu is Geert Wilders het enige officiële lid) en ongeveer vier op de tien zouden zelf lid willen worden.
Op strategisch vlak is er ook verdeeldheid. Driekwart van de PVV-kiezers vindt dat de partij het minderheidskabinet zou moeten steunen; de afgezwaaide zeven geven aan daartoe bereid te zijn, terwijl Wilders vasthoudt aan een harde oppositielijn. Desondanks blijft het vertrouwen in Wilders onder PVV-stemmers hoog: 79 procent zegt hem te vertrouwen, nauwelijks minder dan in december.
De reacties buiten de partij lopen uiteen. Sommige PVV-Kamerleden reageren fel op de afsplitsing en bestempelen hun ex-collega’s als verraders; veel kiezers van rechts vrezen verdere versnippering die de vorming van een rechts kabinet bemoeilijkt. Kiezers uit midden en links juichen de breuk toe: zij zien de splitsing als kans voor meer democratische discussie binnen het rechtse gedachtegoed of zijn simpelweg tevreden met een verzwakt PVV-invloed.
Het onderzoek is na weging representatief voor leeftijd, geslacht, opleiding, werkzaamheid en stemgedrag (Tweede Kamerverkiezingen 2025). De uitkomst suggereert dat de afsplitsing bestuurlijk en symbolisch betekenisvol is, maar voorlopig relatief weinig stemmen van de PVV-base zal wegnemen omdat Wilders als leider grotendeels onverminderd steun geniet.