Onzichtbare strijd tegen Long Covid: wetenschappers zoeken naar medische doorbraak
In dit artikel:
In Rijswijk wordt momenteel intensief gezocht naar de biologische oorzaken van Long Covid, een aandoening die volgens schattingen in Nederland zo’n 600.000 mensen treft. Onderzoekers van het Biomedical Primate Research Centre (BPRC) richten zich op het ontrafelen van mechanismen achter honderden verschillende klachten — van cognitieve stoornissen (‘hersenmist’) tot extreme inspanningsintolerantie — en hopen met nieuwe financiering concrete aanknopingspunten te vinden.
Een substantieel deel van de patiënten, naar schatting 90.000 mensen, kampt met zo ernstige beperkingen dat zij zich vaak terugtrekken en gevoelig zijn voor zelfs de kleinste prikkels. Omdat veel van deze patiënten te zwak zijn voor intensieve klinische testen, zetten wetenschappers makaken in: met gecontroleerde besmettingen en vervolgmetingen van vóór de infectie tot een jaar erna kunnen ze biologische veranderingen nauwkeurig volgen. Met scans, bloedonderzoek en analyse van ruggenmergvloeistof proberen zij patronen te vinden die bij mensen moeilijk vast te leggen zijn; bijzondere aandacht gaat uit naar de bloed-hersenbarrière als mogelijke factor bij neurologische klachten.
Een nieuwe subsidie van Stichting Long Covid maakt onderzoek naar mitochondriën mogelijk — de celonderdelen die energie leveren. De hypothese is dat zuurstofgebrek op cellulair niveau of disfunctioneren van deze ‘energiefabriekjes’ de extreme vermoeidheid zou kunnen verklaren. Patiëntenervaringen illustreren de urgentie: Francisca, besmet in 2022, zegt dat haar lichaam compleet stilviel — “Het voelde alsof mijn lichaam op slot ging” — en dat herstel jaren heeft geduurd, met voortdurende angst voor terugval.
Hoewel er nog geen genezing is, blijven onderzoekers optimistisch. De combinatie van geavanceerde technieken, langdurige dierexperimentele modellen en fundamenteel onderzoek in Rijswijk wordt gezien als een cruciale stap richting behandelstrategieën voor miljoenen getroffenen wereldwijd.