Onze ouderen in de kou: ABN Amro luidt de noodklok over gigantisch tekort aan woonzorgplekken
In dit artikel:
Een nieuwe analyse van ABN Amro waarschuwt dat de bouw van kleinschalige woonzorglocaties voor ouderen in Nederland grotendeels stilgevallen is, terwijl de vraag naar passende zorgwoningen snel toeneemt. Dit jaar hebben volgens prognoses ruim 172.000 mensen langdurige zorg nodig; dat aantal zou naar ongeveer 270.000 groeien rond 2040. De grootste stijging zit bij mensen met beginnende dementie en een middelzware zorgvraag, die net tussen zelfstandig wonen en verpleeghuiszorg in zitten en juist baat hebben bij nabijgelegen ondersteuning, maaltijden en zorg.
De stagnatie heeft meerdere oorzaken: een structureel tekort aan bouwgrond, knelpunten in de elektriciteitsnetcapaciteit door de energietransitie, een nijpend personeelstekort en vooral onzekerheid rond het verdienmodel van zorgaanbieders. Het huidige Volledig Pakket Thuis (VPT), waarop veel kleinschalige locaties vertrouwen, wordt vanaf 2028 vervangen door een nog onduidelijke regeling; die veranderende financiële kaders weerhouden investeerders en zorginstellingen ervan nieuwe locaties te realiseren.
Eerder concludeerde de Algemene Rekenkamer al dat de kabinetstargets uit 2019 — onder meer 290.000 nieuwe ouderenwoningen vóór 2030, waarvan 80.000 geclusterde woonvormen — onrealistisch zijn. ABN Amro zegt nu expliciet dat zonder ingrijpen een structureel tekort aan passende woonzorgplekken zal ontstaan. De bank pleit voor betere afstemming tussen zorgaanbieders, zorgkantoren en gemeenten, maar waarschuwt dat overleg alleen niet genoeg is; er moet gebouwd en geïnvesteerd worden.
Het artikel koppelt deze bevindingen aan kritiek op het nationale beleid en prioriteitenstelling, en roept op tot snelle beleidsmaatregelen om te voorkomen dat een groeiende groep ouderen geen passende woonzorgplek kan vinden. Voor beleidsmakers betekent dit: helderheid over financiering (de VPT-vervanging), ruimte en infrastructuur voor woningbouw en maatregelen tegen personeelstekorten, anders ontstaan er de komende jaren forse tekorten in de ouderenzorg.