Olie is er genoeg, maar drinkwater niet: nieuw doelwit in Golfregio?
In dit artikel:
De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken beschuldigde zaterdag de Verenigde Staten van een aanval op een ontziltingsinstallatie op het eiland Qeshm; Washington ontkent betrokkenheid. Een dag later raakte een ontziltingsinstallatie in Bahrein beschadigd. Bahrein zegt dat een Iraanse drone het gebouw trof en wijst Teheran aan als dader; een westerse onderzoeker noemde de incidenten tegenover The New York Times een serieuze escalatie. Eerder in de strijd werden ook olie-installaties en andere civiele doelen geraakt, en in Koeweit en de Verenigde Arabische Emiraten ontstond lichte schade door neervallende brokstukken van luchtafweergeschut.
Desalinisatie-installaties zijn cruciaal voor de drinkwatervoorziening in de Golfregio en staan als civiele infrastructuur onder bescherming van het oorlogsrecht. Hydroloog Niko Wanders (Universiteit Utrecht) wijst erop dat rivieren en meren in de regio zeldzaam zijn, regenval beperkt is en grondwater vooral voor landbouw wordt gebruikt; daarom is gezuiverd zeewater voor tientallen miljoenen mensen de belangrijkste zoetwaterbron. Ontzilting vergt veel energie, maar levert betrouwbaar en hoogwaardig drinkwater.
Bijna de helft van de wereldwijde ontziltingscapaciteit staat in de Golf; in Saoedi-Arabië komt circa 70 procent van het drinkwater uit ontzilting, in Oman 80 procent en in Koeweit 90 procent; Qatar en Bahrein leunen vrijwel volledig op die techniek. Slechts een handvol (ongeveer 56) grote installaties levert water voor de grote stedelijke centra; uitval van meerdere installaties kan steden snel ontoegankelijk of onleefbaar maken. Hoewel er noodvoorraden bestaan, kunnen kleinere landen die in enkele dagen uitgeput raken. De situatie verergert doordat het waterverbruik per hoofd in de Golfregio extreem hoog is — rond 560 liter per dag, ver boven het wereldgemiddelde van circa 180 liter.
Iran zelf is minder afhankelijk van ontzilting maar kampt door droogte en slecht waterbeheer met grote tekorten; vorig jaar leidde dat tot uitzonderlijke maatregelen in Teheran. De recente reeks aanvallen op civiele waterinfrastructuur verhoogt de kans op ernstige humanitaire gevolgen en vergroot de internationale zorg over verdere escalatie in de regio.