Ongelijkheid neemt toe, rijke grootverdieners worden ontzien door rechtse kabinetten
In dit artikel:
Het Centraal Planbureau (CPB) concludeert in een recente publicatie, treffend getiteld “De hoogste bomen vangen minder wind”, dat het Nederlandse belastingstelsel door jaren van rechts beleid veel gaten bevat waar vooral zeer vermogende huishoudens van profiteren. Formeel zouden de hoogste inkomensgroepen het meest bijdragen — de top 1 procent zou op papier ruim 40 procent belasting betalen — maar in de praktijk slagen de allerrijksten erin die druk sterk te verlagen; voor de top 0,01 procent komt de effectieve last volgens het CPB in sommige gevallen onder de 30 procent uit.
Een belangrijk lek is box 2: een regime dat normaal gesproken alleen toegankelijk is voor mensen met substantiële belangen in vennootschappen en dat hen lagere tarieven en de mogelijkheid tot uitstel van betaling biedt. Deskundigen waarschuwen al jaren voor misbruik, maar politieke discussie over aanpassingen stokt; volgens het artikel speelt de focus van rechtse partijen op thema’s als vluchtelingen een rol bij het uitblijven van hervorming.
Het CPB waarschuwt dat het huidige stelsel ongelijkheid vergroot en kansenongelijkheid in de hand werkt: vermogende ouders kunnen hun kinderen financieel bevoordelen (bijvoorbeeld bij de aankoop van een huis), terwijl anderen langer thuis moeten blijven wonen. De rapportage impliceert urgentie voor beleidsmaatregelen om zulke onbedoelde bevoordelingen te dichten.