Onderzoek toont dat Israël grond in Syrië en Libanon besproeit met landbouwgif

In dit artikel:

Het Nederlandse vredesinstituut PAX concludeert dat Israël met vliegtuigen landbouwgif heeft verspreid langs de grenzen met Syrië en Libanon. Satellietbeelden tonen grote, geel verkleurde stroken vegetatie: in Syrië zou het gaan om een aaneengesloten baan van ongeveer 55 kilometer lang en 7–10 meter breed. Ook videobeelden van diverse Syrische accounts laten sproeivliegtuigen zien die middelen lozen.

De eerste meldingen dateren uit 26 januari, toen een sproeivliegtuig boven de zuidelijke provincie Quneitra werd gezien; twee dagen later werden opnieuw incidenten gerapporteerd bij het dorp Kudnah, wat leidde tot protesten van lokale boeren en zorgen van het lokale bestuur over milieu- en gezondheidsrisico’s. PAX stelt dat Israël met deze acties de controle over de grensgebieden wil verstevigen: het weghalen van gewassen en vee verbetert het zicht voor Israëlische posten en houdt mensen uit het gebied.

Ook aan de Libanese kant zijn sproeivliegtuigen gefilmd, onder andere bij Labbouneh; daar tonen satellietbeelden nog geen duidelijke bodemschade, maar PAX waarschuwt dat effecten later zichtbaar kunnen worden of op beelden met hogere resolutie te zien zijn. Volgens de onderzoekers is glyfosaat vermoedelijk gebruikt, een middel dat sterk bekritiseerd wordt vanwege mogelijke gezondheids- en milieueffecten.

Op internationaalrechtelijk niveau is het opzettelijk toebrengen van milieuschade problematisch; de VN waarschuwt dat aanvallen op landbouwgrond en voedselbronnen ernstige humanitaire risico’s opleveren. Sinds 2022 wordt een schone en gezonde leefomgeving ook als mensenrecht erkend. Uit eerder onderzoek van Forensic Architecture blijkt dat Israël naar eigen zeggen al in 2019 glyfosaat inzette in Gaza. PAX’ bevindingen benadrukken de directe gevolgen voor boereninkomsten en het bredere risico voor volksgezondheid en ecosysteem in deze gespannen grensregio’s.