Onderzoek: protesten tegen opvang asielzoekers opgestookt door extreemrechts netwerk

zondag, 3 mei 2026 (14:31) - Het Parool

In dit artikel:

Afgelopen nacht escaleerde het protest tegen een geplande noodopvang in IJsselstein: relschoppers beschadigden delen van het stadhuis en het aangrenzende theater, gooiden met stenen en hingen een Nederlandse vlag ondersteboven met stickers met het woord ‘corrupt’. Burgemeester Ester Weststeijn noemt de avond zeer gewelddadig en onderscheidt de groep die vreedzaam en luidruchtig hun zorgen uitte van de kleine maar destructieve bende die zich schuldig maakte aan intimidatie en vernieling. Vorige maand maakte de gemeente bekend tijdelijk 100–150 asielzoekers te willen opvangen; al eerder, vorige week vrijdag, trokken honderden tegenstanders op straat.

Ook burgemeester Sharon Dijksma (Utrecht), die voorzitter is van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), uitte haar zorgen: het debat over asiel en migratie raakt volgens haar uitgegroeid tot ontaarding waarin sommigen geweld niet schuwen om bestuurders onder druk te zetten. Dijksma benadrukt dat inwoners hun bezwaren mogen uiten, maar pleit tegelijk voor open uitleg door gemeenten over waarom opvang nodig is en verwijst naar de door de VNG gesteunde spreidingswet die asielzoekers eerlijker over gemeenten moet verdelen.

Onderzoeksplatform Justice for Prosperity (JfP) waarschuwt dat recente anti-azc-acties in Nederland zijn aangewakkerd door het internationaal verbonden extreemrechtse netwerk Identitair Verzet (IDV). Volgens JfP gebruikt IDV lokale onvrede om te rekruteren en haar ideeën te normaliseren, soms met steun of aandacht vanuit politieke hoek; JfP noemt daarbij de aanwezigheid van FvD-voorman Lidewij de Vos bij een demonstratie in Loosdrecht. IDV zou banden hebben met andere extreemrechtse groepen zoals Defend en verspreidt eigen beelden en spandoeken om het netwerk nieuw leven in te blazen.

Met dit patroon in gedachten waarschuwt JfP voor een verhoogd risico op escalatie bij de anti-azc-bijeenkomst op 9 mei in Ter Apel, waar ook tegendemonstranten worden verwacht. De onderzoeksgroep noemt de combinatie van georganiseerde extreemrechtse groepen, tegenmobilisaties en weekslange spanningen een reëel gevaar voor verdere onrust.