Ondanks de voortslepende oorlog geven Oekraïense boeren niet op: 'Dit is mijn land'
In dit artikel:
Oekraïne levert nog steeds miljoenen tonnen mais, tarwe, gerst, soja en zonnebloempitten aan de Europese Unie — een groot deel daarvan komt uit regio’s waar dagelijks wordt gevochten. Lokale boeren blijven ondanks de gevaren op hun land werken, gedreven door inkomen, schulden en binding met hun geboortestreek.
Andrii Zjoeravljov (47) werkt nog altijd op velden rond Bachmoet en Kramatorsk in de regio Donetsk, ook al liggen sommige akkers op minder dan acht kilometer van Russische loopgraven. Sinds de invasie leed hij naar eigen schatting ongeveer zes miljoen euro schade: opslagloodsen, silotanks en machines werden door raketaanvallen vernield en 700 hectare tarwe ging in vlammen op. Zijn land lag eerst op 1.800 hectare; na de eerste oorlogsmaanden bleef slechts 350 hectare veilig bewerkbaar. Zjoeravljov huurde vervolgens verlaten percelen en kwam vorig jaar op 2.000 hectare, maar nieuwe offensieven kostten hem opnieuw bijna 1.300 hectare; momenteel heeft hij nog ongeveer 700 hectare over en draagt een lening van 316.000 euro. De dreiging is technologisch: Russische drones richten zich op bewegende landbouwmachines en droppen mijnen en onontplofte munitie. Militairen zijn traag met ruimingen en particuliere experts zijn te duur, dus Zjoeravljov ruimt explosieven soms zelf met tractor en kabel — een riskante praktijk waarbij zaken regelmatig ontploffen.
Ook Oleksandr Tsjerkasin (60) uit de buurt van Pokrovsk heeft zijn bedrijf deels verloren. Van zijn vroegere 1.400 hectare ligt twee derde bezaaid met mijnen en verdedigingstellingen; branden en drone-aanvallen vernielden 150 hectare tarwe en maakten het lastiger om oogsten binnen te halen. Financieel en praktisch is hij uitgeput en woont nu in de regio Dnipropetrovsk, met een onzekere toekomst.
In de regio Soemy, vlakbij de Russische grens, verloor Jevhen Kovalenko de helft van zijn 130 hectare in zijn geboortedorp Choetin door drones, mijnen en linies. Waar vroeger vruchtbare tarwe- en gerstakkers lagen, zijn nu antitankversperringen en militaire posities. Kovalenko wil graag mais en soja zaaien op wat overblijft maar twijfelt of hij de oogst kan oogsten; beschikbare grond elders is er nauwelijks en de bodem in Soemy is uitzonderlijk productief. “Ik wil nergens heen,” zegt hij: de band met de plek en de economische noodzaak houden hem en anderen op hun akkers.
De verhalen tonen hoe de landbouwproductie doorgaat onder oorlogsomstandigheden: boeren riskeren leven en bezit om zaad te zaaien, oogsten en schulden af te lossen, terwijl Oekraïne als graanleverancier voor Europa deels afhankelijk blijft van oogsten die in of vlakbij frontlijnen ontstaan.