Olie-export uit Midden-Oosten weer op niveau van voor oorlog, maar prijzen dalen niet: "Angst voor nieuwe escalatie"

In dit artikel:

De olie-export vanuit het Midden-Oosten is in oktober hersteld tot gemiddeld 17,3 miljoen vaten per dag, hetzelfde niveau als vóór de oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran. Daarvan ging 11,7 miljoen vaten via de Straat van Hormuz, ondanks eerdere pogingen van Iran en de VS om de belangrijke zeeroute te blokkeren.

Volgens het Amerikaanse leger hebben Amerikaanse schepen sinds juni meer dan 3.000 vaartuigen door de zeestraat begeleid en de uitvoer van 1,5 miljard vaten ruwe olie geholpen beveiligen. De Golfstaten gebruiken daarnaast de oost-westelijke oliepijpleiding door Saudi-Arabië. Die werd recent door de Houthi’s aangevallen, maar is inmiddels hersteld. Ook vaart een deel van de tankers via een door de VS beveiligde route langs Oman en de Verenigde Arabische Emiraten. De schepen schakelen daarbij hun gps uit en varen als een shuttle heen en weer.

Energiepolitiekprofessor Thijs Van de Graaf van de UGent zegt dat de hoge exportvolumes niet betekenen dat olie goedkoop wordt. Tankers moeten hun lading buiten de Straat van Hormuz vaak op andere schepen overpompen, wat vertraging en extra kosten veroorzaakt. Daarnaast rekenen handelaren op een mogelijke nieuwe escalatie in het Midden-Oosten na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen, waardoor de Brentprijs hoog blijft.

Ook benzine en diesel blijven duur. Aanvallen op raffinaderijen hebben de productie verminderd, terwijl geraffineerde brandstoffen eveneens via kwetsbare zeeroutes moeten worden vervoerd. Iran kan door een Amerikaanse zeeblokkade zelf nauwelijks olie exporteren, maar probeert volgens Van de Graaf onzekerheid te creëren en de prijzen hoog te houden. Dat vergroot de druk op president Trump, omdat de Amerikaanse brandstofprijzen recordhoogtes bereiken.

De spanningen worden volgens de professor verder aangewakkerd door het conflict tussen de Houthi’s en Saudi-Arabië. Door aanvallen op scheepvaart bij de Straat van Bab el-Mandeb moeten tankers omvaren via het Suezkanaal en olie meermaals overladen. Die langere en duurdere logistieke keten houdt de olieprijzen hoog. Analisten verwachten bovendien dat het conflict tussen de VS en Iran na de Amerikaanse verkiezingen opnieuw kan oplaaien.