Oezbekistan won voor de tweede keer: het land waar schakers auto's en appartementen krijgen van hun regering

In dit artikel:

De schaakolympiade in Samarkand eindigde voor Nederland in mineur. Het team stond vier ronden voor het einde nog tweede, maar zakte uiteindelijk naar de zestiende plaats. Een belangrijke oorzaak was de zware nederlaag tegen het tweede team van gastland Oezbekistan: Nederland verloor met 3,5-0,5. Een dag eerder was het tegen Armenië al 2-2 geworden. Alleen Jorden van Foreest hield tegen Oezbekistan stand met een remise, nadat hij in een wilde partij lange tijd gewonnen had gestaan.

Oezbekistan won het toernooi, net als in 2022. Het land stelde drie teams op, wat volgens de regels mogelijk was omdat het gastheer was en het deelnemersveld een oneven aantal landen telde. De organisatie maakte van Samarkand opnieuw het centrum van de schaakwereld. Naast de olympiade werd er de nieuwe FIDE-president gekozen: de in Moskou geboren Kazachstaanse miljardair Timur Turlov won zoals verwacht.

De Oezbeekse ploeg profiteerde van uitzonderlijk veel overheidssteun. De spelers kregen eerder al auto’s en appartementen; na de overwinning werden de premies verhoogd tot 200.000 dollar per speler. Teamcaptain Rustam Kasimdzhanov benadrukte dat de steun van president en premier nergens ter wereld zo groot zou zijn. Volgens hem was ook de goede onderlinge band doorslaggevend: de teamleden konden elkaar echt goed vinden. Dat brengt Hans Ree bij de vraag wat schakers motiveert: materiële beloningen of het plezier om samen te spelen. Hij verwijst naar zijn eigen Olympiade-ervaring in Havana in 1966, toen Nederlandse spelers zonder financiële extra’s toch met veel plezier voor zichzelf en als team speelden.

De individuele uitblinker was de Oezbeekse kopman Nodirbek Abdusattorov, die met 8,5 punten uit elf partijen de beste ratingprestatie van het toernooi neerzette. Van Foreest leek lang kans te maken op die onderscheiding, maar verloor in de laatste ronde van de Duitser Matthias Blübaum. Wel won hij zilver aan het tweede bord; Chinees Wei Yi pakte goud en Oezbeek Javohir Sindarov brons. Nederland herstelde zich tussendoor met een overwinning op Roemenië, dat werd geleid door Ivan Sokolov, een Nederlandse oud-kampioen en internationaal schaakcoach die vooral leeft en werkt voor het schaken.