Vrouwen worden steeds later zwanger: 'Kinderwens is als zuurstof'

In dit artikel:

Actrice Jennifer Hoffman is op 45‑jarige leeftijd bevallen van een dochter, een voorbeeld van de stijgende trend dat vrouwen later zwanger raken. In Nederland is nu 4,7 procent van de pasgeborenen van een moeder van 40 jaar of ouder, waardoor medische risico’s bij ‘ouder ouderschap’ vaker aan de orde komen in spreekkamers.

Gynaecoloog Thomas van den Akker (NVOG) wijst erop dat hogere leeftijd gepaard gaat met een grotere kans op onder meer hoge bloeddruk, zwangerschapsvergiftiging, zwangerschapsdiabetes, miskraam, doodgeboorte, chromosoomafwijkingen, vroeggeboorte en groeivertraging. De risico’s lopen op naarmate de moeder ouder is, maar een gezonde zwangerschap blijft ook op latere leeftijd mogelijk. De leeftijd van de vader heeft daarbij in mindere mate invloed.

Hoffman voelde zich door een behandelend arts hard beoordeeld vanwege de verhoogde kans op afwijkingen en wisselde van arts. Van den Akker zegt dat gynaecologen niet moeten bepalen of iemand wel of niet kinderen móet krijgen; hun taak is informeren, begeleiden en een zwangerschap zo goed mogelijk monitoren als ouders tóch kiezen voor een late zwangerschap.

Voor veel wensouders wegen cijfers niet zwaar genoeg om af te zien van het verlangen naar een kind. Kinderwenscounselor Simone Hoogeveen omschrijft die wens als een existentiële behoefte die emoties en rationele afwegingen overstijgt. Dat verklaart waarom vrouwen ondanks bekende risico’s toch doorspelen.

Ervaringen van vrouwen illustreren de tweeslachtigheid: Naomi D’Esposito (45) kreeg na zes jaar ivf uiteindelijk een kind, maar kampte tijdens de zwangerschap met meerdere complicaties zoals zwangerschapsdiabetes en een te lage placenta. Ze had achteraf graag beter geïnformeerd willen zijn, maar zou de poging niet laten schieten. Iris Nijland (42) stelde voor zichzelf een grens (uiterlijk bevallen op 42), merkte een duidelijk verschil tussen zwangerschappen voor en na haar veertigste en voelde pas echt geruststelling na de eerste 13 weken en de NIPT‑screening. Zij benadrukt ook de voordelen van ouder ouderschap, zoals meer levensstabiliteit.

Kortom: oudere zwangerschappen brengen reële medische risico’s met zich mee, maar ook sterke persoonlijke motieven en mogelijke bredere voordelen spelen mee. De medische rol is vooral voorlichting, risicobegeleiding en het mogelijk maken van een veilige zwangerschap waar dat kan.