NU+ | Defensie-expert Ko Colijn over Russische hypersonische raket in Oekraïne
In dit artikel:
Defensie-expert Ko Colijn bespreekt de Russische hypersonische raket Oreshnik, die recent opnieuw werd ingezet tegen Oekraïne en veel vragen oproept. Rusland vuurde op 21 november 2024 een Oreshnik af op Dnipro; enkele dagen geleden werd het rakettype voor het eerst op het westelijke Lviv gelanceerd, op ongeveer 60 km van de Poolse grens — een afzwaaier had daarmee NATO-grondgebied kunnen bereiken. Beide keren vertrokken de launches vanaf Kapustin Yar.
De Oreshnik vliegt vele malen sneller dan het geluid en volgt een minder voorspelbare baan dan conventionele ballistische raketten, waardoor oudere luchtafweersystemen moeite hebben met onderschepping. Geavanceerde systemen zoals het Israëlische Arrow-3 en Amerikaanse SM-3 kunnen dergelijke bedreigingen wel aanpakken. De raket die in Lviv insloeg, droeg nepkernkoppen; politiek gezien is dat bedoeld als signaal: tonen dat men nucleair vermogen zou kunnen inzetten zonder dat daadwerkelijk te doen. Daarmee functioneert de Oreshnik steeds meer als psychologisch afschrikmiddel dan als pure tactische doorbraak.
Colijn benadrukt dat de inzet vooral bedoeld lijkt als signalling — een dreigement of waarschuwing — en niet een direct, proportioneel antwoord op vermeende aanvallen op Poetin. De eerdere aanval op Dnipro werd gerelateerd aan de Amerikaanse levering van ATACMS aan Oekraïne; de recente inslag bij Lviv kan een reactie zijn op Franse en Britse bataljonsplannen en een indirecte waarschuwing aan de VS over te vergaande garanties aan Oekraïne. Volgens berichten is de Oreshnik eind december 2025 mogelijk ook in Belarus geplaatst, op zo’n 60 km van Kiev, wat de geopolitieke reikwijdte en bezorgdheid vergroot.
Militair gezien heeft de raket beperkte nauwkeurigheid op korte afstanden omdat het een uitgeklede afgeleide van de RS-26 ICBM betreft. Het gebruik tot nu toe is dus vooral symbolisch en intimiderend; daadwerkelijke inzet als kernwapen tegen Oekraïne of West-Europa blijft onwaarschijnlijk, mede omdat de ontwikkeling van de onderliggende RS-26 grotendeels is stilgelegd.