Nijmeegse raad weigert FVD'ers, experts twijfelen aan juridische basis: 'Optie bestaat niet'

In dit artikel:

De Nijmeegse gemeenteraad weigerde onlangs twee door Forum voor Democratie voorgedragen fractievolgers — Daan Meershoek en Michelle Albers — omdat zij worden gezien als dragers van een radicaal gedachtegoed. Als fractievolger zouden zij raadsleden ondersteunen en soms het woord mogen voeren, maar geen stemrecht krijgen. De beslissing loopt echter tegen juridische bedenkingen aan: meerdere staatsrechtexperts noemen de grondslag voor de blokkade zwak.

John Bijl (Periklesinstituut) stelt dat de raad zich een bevoegdheid aanmeet die hij niet heeft; volgens hem moet de raad zich beperken tot formele toetsen vergelijkbaar met de controle van geloofsbrieven (zoals leeftijd en woonplaats) en mag hij mensen niet uitsluiten vanwege hun opvattingen. Ook Douwe Jan Elzinga wees eerder op hetzelfde principe: wie binnen een partij aangewezen wordt als fractievolger valt in de eerste plaats onder interne partijzaken.

Tegelijk wijzen andere deskundigen op enige speelruimte voor de raad. Hansko Broeksteeg (Radboud) zegt dat de raad uiteindelijk beslist wie in commissies actief kan zijn, al is het in de praktijk doorgaans een formaliteit. Geerten Boogaard (Universiteit Leiden) merkt op dat het huishoudelijk reglement benoeming toelaat maar niet verplicht en waarschuwt dat bij afwijzing helder beleid nodig is om willekeur te voorkomen.

De stemming over de twee kandidaten vond geheim plaats, wat volgens experts wettelijk zo hoort om politieke druk of bedreigingen te beperken. De zaak zet de discussie over grenslijnen tussen interne partijbeslissingen, gemeentelijke bevoegdheden en vrijheid van meningsuiting opnieuw scherp.