Nieuwe Leuvense DNA-test spoort daders seksueel misbruik op, zelfs wanneer er amper sporen zijn

dinsdag, 28 april 2026 (07:21) - VRT Nieuws

In dit artikel:

Onderzoekers van UZ Leuven en KU Leuven ontwikkelden SpermFACS, een nieuwe DNA-methode om daders van seksueel geweld op te sporen ook wanneer er nauwelijks biologisch materiaal is. Bij aangiften nemen politie en medische diensten vaak mengsels af van zaadcellen en vaginale cellen; het scheiden van die celltypes is cruciaal voor het samenstellen van een daderprofiel, maar lukt niet altijd met bestaande technieken als er weinig sperma aanwezig is.

SpermFACS werkt door het staal fluorescent te kleuren zodat alleen zaadcellen oplichten, waarna een sorteermachine die cellen afzondert. Daardoor is de aanpak volgens de onderzoekers vijf tot zeven keer gevoeliger dan de huidige standaard, wat betekent dat er veel minder zaadcellen nodig zijn om toch bruikbaar DNA van een dader te verkrijgen. De onderzoekers melden dat hierdoor betrouwbare profielen mogelijk zijn tot minstens vijf dagen na het seksueel contact — een belangrijk voordeel omdat slachtoffers vaak pas later aangifte doen uit angst of schaamte.

Naast laattijdige aangiftes kan de techniek ook helpen bij complexe zedenzaken, bijvoorbeeld bij groepsverkrachting, omdat afzonderlijke spermacellen nauwkeuriger geïsoleerd en verschillende DNA-profielen van elkaar onderscheiden kunnen worden. De onderzoeksgroep werkt verder aan verkleining van de technologie (microchips) om analyses sneller en goedkoper te maken en onderzoekt of de methode ook toepasbaar is op andere sporen, zoals op kledij of voorwerpen.

Kortom: SpermFACS vergroot de kans dat forensisch onderzoek in dossiers met weinig sporen toch tot identificatie van een dader leidt, wat potentieel belangrijke effecten kan hebben op opsporing en vervolging van seksueel geweld.