Nieuwe belastingregels en btw op overnachten: dit verandert er voor ondernemers in 2026
In dit artikel:
Per 1 januari treden meerdere wetswijzigingen in werking die ondernemers rechtstreeks raken — vooral fiscaal, arbeidsrechtelijk en op milieugebied.
Btw en toerisme
De belasting op overnachtingen stijgt van 9 naar 21 procent. Het hogere tarief geldt voor hotels, vakantiewoningen, B&B’s, pensions, hostels, gemeubileerde stacaravans en via platforms verhuurde accommodaties (bijv. Booking, Airbnb). Campings blijven buiten schot. Het nieuwe tarief geldt voor boekingen die in 2026 plaatsvinden, ook als betaling al eerder is gedaan.
Belastingen en boetes voor zzp’ers
De Belastingdienst handhaaft scherper op schijnzelfstandigheid; waar dit wordt geconstateerd zijn er al naheffingen en vanaf 1 januari 2026 kunnen bedrijven zelfs boetes krijgen en naheffingen tot 100% van de verschuldigde belasting. In box 1 veranderen de schijfbovengrenzen in 2026 (met afwijkende tarieven voor AOW-gerechtigden). De zelfstandigenaftrek daalt per 1 januari van €2.470 naar €1.200 en blijft de komende jaren verder afnemen.
Auto en brandstof
De bpm (belasting op personenauto’s en motorrijwielen) stijgt voor vervuilende voertuigen: hoe hoger de uitstoot, hoe hoger de aanschafbelasting — de bpm gaat geleidelijk omhoog in de komende jaren. De geplande accijnsverhoging op benzine is met een jaar uitgesteld; per 1 januari verandert de accijns niet.
Watertaxatie voor grootverbruikers
Bedrijven betalen vanaf 2026 belasting over de eerste 50.000 kubieke meter leidingwater (nu alleen de eerste 300 m3). Vanaf 2027 vervalt het plafond: dan wordt belasting geheven over iedere kubieke meter. Het tarief wordt jaarlijks vastgesteld.
Arbeidsbeperking en loonkostensubsidie
Voor werkgevers met meer dan 25 medewerkers worden regels versoepeld om mensen met een arbeidsbeperking aan te nemen. Het loonkostenvoordeel (LKV) geldt voortaan zolang de werknemer in dienst is (niet meer maximaal drie jaar), werkgevers hoeven geen aparte UWV-verklaring te vragen en kunnen een hoger LKV krijgen bij overschrijding van de quotumregeling. Tegelijk wordt het LKV voor oudere werknemers per 2026 afgeschaft.
Vervroegd uittreden (RVU)
De drempelvrijstelling voor de RVU blijft in 2026 bestaan: werkgevers betalen geen belasting over de eerste €2.573 van de uitkering (ongeveer €300 meer dan in 2025). De RVU maakt het mogelijk dat werknemers met zware beroepen tot drie jaar voor pensioengerechtigde leeftijd stoppen met werken en een overbruggingsuitkering ontvangen. Tot eind 2024 gebruikten circa 38.500 mensen de regeling.
Ontbossingsregels uitgesteld
EU-regels die moeten voorkomen dat producten ontbossing veroorzaken (bijv. palmolie, cacao, koffie, soja) zijn uitgesteld naar eind 2026 (voor kleine ondernemers uitstel tot medio 2027). Bedrijven moeten aantonen dat hun producten niet afkomstig zijn van land dat na 30 december 2020 is ontbost; de regels gelden voor productie binnen de EU en voor import/export.
Kort gezegd: 2026 brengt hogere directe lasten voor toerisme en vervuilende auto’s, strengere handhaving en mogelijke boetes rond zzp-constructies, minder fiscale ruimte voor zelfstandigen en aangescherpte regels voor watergebruik en ontbossing, terwijl maatregelen zijn ontworpen om arbeidsdeelname van mensen met een beperking te stimuleren.