"Niet twijfelen, maak baby's!": waarom oproep van burgemeester Els van Doesburg zoveel stof doet opwaaien

In dit artikel:

Een uitspraak van de Antwerpse burgemeester Els van Doesburg (N-VA) in HUMO over het moederschap heeft veel reacties uitgelokt. Van Doesburg zei dat ze haar toespraken geregeld afsluit met de oproep om “zoveel mogelijk baby’s” te maken. Volgens haar benadrukken sociale media vooral hoe zwaar het moederschap is, terwijl ouderschap ook bijzonder waardevol kan zijn. Ze vindt dat positieve kanten vaker benoemd moeten worden en zegt dat ze als burgemeester verantwoordelijkheid heeft om dat debat mee te sturen.

De frituriste Dorien Nuyts reageerde kritisch op Instagram. Zij noemde Van Doesburg geprivilegieerd en wees op het tekort aan kinderopvang in Antwerpen. Volgens haar is het net de taak van de burgemeester om voor een degelijk opvangnet te zorgen.

Volgens deskundigen zijn er vier belangrijke redenen waarom zulke uitspraken sterke emoties oproepen. Ten eerste zijn ouderschap en opvoeding voor veel mensen persoonlijke en gevoelige onderwerpen. Uitspraken over kinderen raken aan fundamentele keuzes en ervaringen. De manier waarop mensen erop reageren, hangt bovendien sterk af van hun eigen situatie. Actrice en schrijfster Leen Dendievel, die bewust kindvrij is, waarschuwt daarom voor stellige uitspraken over een onderwerp waarover geen universele waarheid bestaat.

Ten tweede verschilt de context waarin mensen kinderen opvoeden sterk. Financiële middelen, een partner, het aantal kinderen, de beschikbaarheid van familiehulp en de gezondheid en het temperament van een kind maken een groot verschil. Professor Jochen Devlieghere van de UGent denkt dat Van Doesburgs bevoorrechte positie als burgemeester de reacties versterkt. Ouders die geen opvang vinden of daardoor niet kunnen werken, kunnen zich moeilijk herkennen in een oproep om meer kinderen te krijgen van iemand die mee verantwoordelijk is voor het Antwerpse beleid.

Ten derde hebben sommige ouders het daadwerkelijk zeer zwaar. Ouders worden vandaag aangemoedigd om tegelijk actief te zijn op de arbeidsmarkt en intensief voor hun kinderen te zorgen, terwijl de nodige ondersteuning achterblijft. België kampt volgens Devlieghere met een tekort van meer dan 10.000 opvangplaatsen en met wachtlijsten voor scholen. Sociale media verhogen daarnaast de druk door voortdurend opvoedingsadvies en verwachtingen rond geduld, zelfzorg en positief ouderschap te verspreiden. Ongeveer een derde van de ouders vindt het ouderschap moeilijker dan vooraf gedacht; 8 tot 10 procent kampt met een ouderlijke burn-out.

Ten slotte vragen uitspraken over ouderschap om nuance. Veel ouders ervaren hun kinderen tegelijk als een bron van geluk en als een grote belasting. Televisiepersoonlijkheid Dina Tersago benadrukte daarom dat verschillende meningen naast elkaar mogen bestaan. Dendievel vindt niet dat ouders of niet-ouders anderen moeten voorschrijven welke keuze ze maken. Van Doesburg verduidelijkte intussen dat ze wel degelijk beseft dat niet iedereen op een roze wolk zit. Volgens Devlieghere ontbreekt in het publieke debat vaak de ruimte om beide kanten van ouderschap tegelijk te erkennen.