'Niet meer afvallen, hoor!': Hanneke heeft moeite met complimenten over gewicht, ook nu ze dun is

In dit artikel:

Hanneke Mijnster beschrijft hoe plotselinge gewichtsverlies gesprekken en blikken oproept die haar meestal ongemakkelijk maken. Op een parkeerplaats complimenteert een buurvrouw haar met het slanke postuur, waarna standaardvragen en veronderstellingen volgen — of ze veel is gaan sporten, of ze niet te veel is afgevallen — die aanvoelen als verkapte beoordelingen. Ook in de sportschool krijgt ze eerlijk bedoelde lof over haar “afvalreis”, maar juist die aandacht doet pijn: mensen lijken te beoordelen hoe ze er vroeger uitzag en alsof haar waarde veranderd is met haar maat.

Mijnster legt uit dat haar veranderen niet puur een kwestie is van wilskracht of plotselinge inspanning. Ze sport al jaren — kickboksen, hardlopen, krachttraining — maar gebruikte recent medicijnen tegen insulineresistentie, waardoor haar metabolisme beter werkt en afvallen betrouwbaarder wordt. Dat biologische element noemt ze om misverstanden over “makkelijk afvallen” weg te nemen, maar de uitleg neemt niet weg dat opmerkingen over haar lichaam zich intiem en soms vijandig voelen. Het idee dat ze vroeger een “zonde” was of dat ze nu beoordeeld wordt op een andere manier, blijft knagen.

Ze vertelt ook hoe zulke opmerkingen oude patronen wakker maken: angst voor terugval in gewicht, veroordeling door familie (ouders die bij elk bezoek haar lichaam “checken”) en het ongewilde gevoel zichtbaar beoordeeld te worden. Daarom vroeg ze haar ouders vriendelijk om andere complimenten te geven — over kleding, stijl, humor of werk — wat voor haar veel veiliger en prettiger voelt, omdat die zaken meer zeggenschap en herkenning bieden.

Een positief voorbeeld komt van het Boekenbal, waar een collega eerst vroeg of het oké was een compliment te maken en hoe zij het liefst aangesproken wilde worden. Dat respectvolle handelen maakte dat het compliment écht als zodanig binnenkwam.

De kern van Mijnsters reflectie: een veranderd lichaam verandert niet wie je innerlijk bent, en praten over iemands lijf vraagt om zorgvuldigheid en toestemming. Complimenten zijn welkom, maar liefst over gedrag, talenten of kleding; en als je toch iemands gestalte benoemt, vraag dan eerst of het gepast is. Mijnster publiceert over dit thema in haar serie OverEten en bundelt inzichten binnenkort in het boek Gulzig.