Nergens ter wereld betaalt werkgever 2 jaar loon door bij ziekte: explosie psychische klachten kost miljarden en legt arbeidsmarkt lam

In dit artikel:

Nederland kampt met een snel oplopend probleem van arbeidsongeschiktheid, vooral door psychische klachten. Op dit moment zitten bijna 900.000 mensen uit de roulatie; dat is circa 8,5% van een beroepsbevolking van ongeveer 10 miljoen. Als de trend doorzet, dreigt binnen enkele jaren het oude record van één miljoen arbeidsongeschikten (WAO-tijd) weer bereikt te worden.

Werkgevers dragen in Nederland zwaar bij aan de kosten: zij moeten twee jaar lang het volledige loon doorbetalen bij ziekte, waarna de overheid uitkeert. Dat systeem, gecombineerd met stijgende burn-out-, depressie- en angstklachten onder vooral jongere generaties, leidt tot grote druk op bedrijven, de arbeidsmarkt en de overheidsfinanciën. Het artikel noemt de huidige situatie onhoudbaar en beschouwt ondernemers als economisch uitgeperst, terwijl de economie juist extra arbeidskrachten nodig heeft.

Internationaal staat Nederland niet bovenaan: de OESO plaatst het land halverwege (12e). Vergelijkende cijfers laten zien dat kort verzuim in sommige landen (Noorwegen, Finland, Spanje, Slovenië) hoog is in weken per werknemer, terwijl België en Duitsland meer mensen langdurig arbeidsongeschikt hebben. Psychische uitval neemt in veel landen toe: in Duitsland steeg langdurig ziekteverzuim door mentale problemen in tien jaar met circa 30%; in België heeft bijna 40% van langdurig thuiszittenden een depressie, angststoornis of burn-out. België investeert intussen vrij actief in preventie.

De kernboodschap is dat Nederland te weinig structureel verandert: er wordt veel betaald maar te weinig voorkomt of vroegtijdig herstelt. Zonder beleidswijzigingen — zoals meer preventie, betere re-integratie en een heroverweging van de loondoorbetalingsregeling — riskeren werkgevers, werknemers en belastingbetalers steeds grotere economische en sociale lasten.