Nederland stuurt schip met bemanning de zee op, ondanks grote veiligheidsissues
In dit artikel:
De Ceyo, een omstreden vrachtschip dat sinds november in de Amsterdamse haven vastlag vanwege ernstige veiligheidsgebreken, heeft de stad recent verlaten nadat er een nieuwe kapitein was ingevlogen. De havenautoriteiten hadden het schip eerder aan de ketting gelegd nadat inspecties 38 tekortkomingen hadden geconstateerd — van een kapot kompas tot slecht onderhouden reddingsboten — en nadat aan boord onrust en een vechtpartij hadden plaatsgevonden waarbij de politie moest ingrijpen. Eerder werd de Ceyo ook in verband gebracht met criminele activiteiten: de Spaanse politie trof in januari 2023 naar verluidt driehonderd kilo cocaïne aan boord.
Dat de bemanning nu weer op zee is gestuurd ondanks twijfel van een begeleidende loods over hun nautische vaardigheden, zet een groter probleem in de verf: het veelvuldig achterlaten en uitbuiten van zeevarenden. Vakblad Schuttevaer meldde vorig jaar dat honderden schepen door hun eigenaren werden verlaten en dat bemanningsleden vaak zonder salaris, voedsel of medische zorg achterblijven. Follow The Money trekt in eerdere onderzoeksverhalen lijntjes naar schrijnende gevallen op schaduwvloot-schepen, waar bemanningsleden instabiele en gevaarlijke omstandigheden rapporteerden.
Juridische vervolging van eigenaren of captains blijft zeldzaam door ingewikkelde constructies met brievenbusfirma’s en vlaggen van gemak, waardoor aansprakelijkheid vaak vervaagt. Toch zijn er soms wel resultaten: recent werd een Russische kapitein, Vladimir Motin, schuldig bevonden aan dood door grove nalatigheid na een aanvaring op 10 maart 2025 nabij East Yorkshire, waarbij een bemanningslid overboord sloeg en verdween; hij kreeg zes jaar cel. De rechter stelde dat Motin genoeg mogelijkheden had gehad om een botsing te voorkomen maar naliet te handelen.
Tegelijkertijd groeit het tekort aan goed opgeleide zeevarenden in Nederland, juist nu veilige en vakkundige bemanning hard nodig is. De Hogeschool van Amsterdam maakte deze week bekend komend studiejaar geen nieuwe studenten meer te accepteren voor de opleiding maritiem officier — een voortrekkersopleiding met wortels terug naar 1785 — wegens te weinig aanmeldingen en kostendruk. Als gevolg blijven alleen nog Rotterdam, Vlissingen en Terschelling als opleidingslocaties over.
De zaak-Ceyo symboliseert meerdere knelpunten: veiligheid aan boord, structurele uitbuiting van bemanning, het ontwijken van verantwoordelijkheid door scheepseigenaren en een krimpende instroom van professionals. Zonder verandering loopt de maritieme sector het risico meer incidenten, illegale praktijken en menselijke tragedies te zien, terwijl de mensen die op zee werken vaak de dupe blijven.