Nederland krijgt een meldpunt voor gezondheidsschade door vapen: 'Uniek in de wereld'

In dit artikel:

Artsen waarschuwen steeds vaker voor de gezondheidsrisico’s van vapen; om die schade beter in kaart te brengen opent op 1 januari in Nederland een landelijk meldpunt — een initiatief dat volgens de berichtgeving wereldwijd uniek is. Het meldpunt moet artsen en onderzoekers helpen patronen te ontdekken en onbekende of zeldzame bijwerkingen van e-sigaretten en vapeproducten te registreren. Meldingen kunnen niet alleen gaan over acute longklachten maar ook over minder voor de hand liggende problemen; zo waarschuwt een betrokken deskundige dat zelfs een vertraagde botgenezing mogelijk aan vapen gerelateerd kan zijn.

Het doel is snel en systematisch gegevens te verzamelen zodat verbanden tussen gebruik van verschillende producten, ingrediënten of gebruikspatronen en specifieke gezondheidsproblemen onderzocht kunnen worden. Die informatie moet leiden tot betere diagnose voor patiënten, onderbouwd onderzoek en mogelijk beleidsmaatregelen of waarschuwingen richting gebruikers. Internationale voorbeelden, zoals de EVALI-uitbraak in de VS, laten zien dat schade door vapeproducten uiteenloopt en dat oorzaakbepaling ingewikkeld kan zijn; een nationaal meldpunt vergroot de kans vroegtijdig signalen te herkennen. Voor artsen betekent het meldpunt een standaardroute om vermoedens te delen; voor het openbaar bestuur en onderzoekers biedt het een basis om risico’s concreter te maken en gerichte maatregelen te overwegen.