Nederland en Duitsland verzetten zich tegen EU-begroting van 2000 miljard euro

In dit artikel:

De Europese Commissie stelt voor het meerjarenbudget 2028–2034 bijna te verdubbelen tot bijna 2.000 miljard euro. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen wil met dat extra geld Europese ambities financieren, maar het plan stuit op fel verzet van nettobetalers zoals Nederland, Duitsland en Oostenrijk.

Premier Rob Jetten vindt de voorgestelde uitgavenexplosie onaanvaardbaar en stelt dat Nederlandse belastingbetalers onevenredig worden getroffen; Nederland zou jaarlijks voor miljarden extra moeten bijdragen. Bovendien vreest Den Haag dat bestaande voordelen voor Nederland — zoals de korting en douane‑inkomsten — onder druk komen te staan. Jetten wil daarom herprioritering: minder naar klassieke subsidies (landbouw, cohesie) en meer naar innovatie, concurrentiekracht, defensie en migratie. Hij pleit ook voor scherpere aandacht voor de kosten van de EU‑apparaat zelf en minder bureaucratie in Brussel.

Het tijdelijke EU‑voorzitterschap onder Cyprus erkent bezwaren van landen als Nederland, Zweden en Oostenrijk, maar komt alleen met een beperkte correctie: circa 30 miljard minder op een totaal van bijna 2.000 miljard. Voor Nederland is dat onvoldoende, temeer omdat die besparingen juist raken aan prioriteiten die Den Haag wil versterken. Tegelijkertijd ligt het Europees Parlement in de andere hoek: sommige parlementsleden willen de begroting zelfs opdrijven richting 2.200 miljard euro.

Ook Duitsland en Oostenrijk verzetten zich. Bondskanselier Friedrich Merz keert zich tegen nieuwe gezamenlijke EU‑schulden en noemt het voorgestelde bedrag te hoog. Oostenrijkse kanselier Christian Stocker waarschuwt dat extra bijdragen onhoudbaar zijn voor een lidstaat die zelf al onder druk staat vanwege begrotingsregels.

De discussie haalt oude scheidslijnen binnen de EU terug: aan de ene kant nettobetalers die meer discipline, minder bureaucratie en minder geld naar traditionele subsidies willen; aan de andere kant de zogenoemde “vrienden van cohesie” uit Oost-, Centraal- en Zuid‑Europa die juist meer middelen voor armere regio’s en landbouw vragen. Diplomaten verwachten harde onderhandelingen.

Volgende stappen: vanaf volgende maand neemt Ierland het voorzitterschap over en moet Dublin met een nieuw voorstel komen; in het najaar buigen de regeringsleiders zich opnieuw over de kwestie. Voor Nederland blijft de inzet helder: geen flinke stijging zonder andere prioriteiten en bezuinigingen op Brusselse kosten. Of Den Haag dat kan afdwingen is onzeker — begrotingsconflicten in Brussel eindigen vaak in compromissen, maar de oppositie van nettobetalers lijkt deze keer bijzonder groot.