Natuurjournaal 5 januari 2026

In dit artikel:

5 januari 2026 — De Gelderse roos draagt nog altijd scharlakenrode steenvruchten die nauwelijks gegeten worden: ze ruiken onaangenaam en smaken bitter, waardoor ze maandenlang aan de struik blijven hangen. Alleen vogels als pestvogels (fieldfares) wagen zich eraan, en meestal alleen bij strenge winters. Als de vruchten echter door vorst zijn gegaan, verhoogt het suikergehalte (als een natuurlijk antivries) waardoor ze zachter en zoeter worden; na recente vorst kunnen zanglijsters, kramsvogels, koperwieken of pestvogels de bessen plotseling hebben meegenomen uit het straatbeeld.

De hazelaar bloeit dit seizoen uitzonderlijk vroeg — mogelijk de vroegste bloei ooit — met goed zichtbare mannelijke gele katjes die stuifmeel afgeven. De vrouwelijke bloempjes zijn piepklein (ongeveer 2 mm) en bestaan uit rode stijlen; omdat de hazelaar vóór het uitlopen van het blad bloeit, wordt de bevruchting vooral door de wind verzorgd (een zogenaamde naaktbloeier). Pollenallergiepatiënten worden hiervoor gewaarschuwd. Tekst door Karen Bosma (Nature Today) en Mike Hirschler (IVN Deventer); beeldmateriaal van Jan Nijendijk en Mike Hirschler.