Na mislukte executie in de VS: 4 vragen over de doodstraf met dodelijke injecties

In dit artikel:

In Tennessee overleefde de ter dood veroordeelde vrouw Pike een executie met een dodelijke injectie. Het was de eerste executie van een vrouw in de staat in ongeveer 200 jaar. Journalisten zagen hoe Pike na twee toegediende doses pentobarbital bleef ademen en zelfs snurkte. Ze werd uiteindelijk uit de getuigenruimte verwijderd en naar een ziekenhuis gebracht.

Pentobarbital vertraagt de werking van de hersenen en het zenuwstelsel, waardoor iemand bewusteloos raakt en uiteindelijk stopt met ademen. Volgens het protocol van Tennessee mag een tweede dosis worden toegediend als de eerste poging niet dodelijk blijkt. In andere staten bestaat de injectie vaak uit een combinatie van twee tot vier middelen, die na elkaar via een infuus worden toegediend.

Een mislukking kan ontstaan doordat een ader moeilijk bereikbaar is, bijvoorbeeld door gezondheidsproblemen of drugsgebruik, of doordat het infuus verschuift en het middel onderhuids terechtkomt. Ook een verkeerde dosis, een gesprongen bloedvat of problemen met het infuus kunnen een rol spelen. Artsen voeren executies doorgaans niet uit omdat beroepsorganisaties dat verbieden, waardoor de procedure soms aan minder ervaren personeel wordt overgelaten. Tussen 1890 en 2010 liep volgens het Death Penalty Information Center ruim 3 procent van de Amerikaanse executies mis, het vaakst bij injecties.

Daarnaast is er grote onzekerheid over de herkomst en kwaliteit van de gebruikte middelen. Farmaceutische bedrijven willen niet met de doodstraf worden geassocieerd en Europa verbiedt de export van executiemedicijnen. Experts vrezen dat Pike ondanks haar overleving onomkeerbare schade heeft opgelopen door coma en zuurstoftekort. Haar advocaten vroegen het Amerikaanse Hooggerechtshof om de executie op te schorten. De gouverneur van Tennessee gelastte een onafhankelijk onderzoek; geplande injectie-executies in de staat zijn voorlopig uitgesteld.

De dodelijke injectie werd ingevoerd als een humaner alternatief voor ophanging, elektrocutie, het vuurpeloton en vergassing. Mensenrechtenorganisaties wijzen er echter op dat ook injecties pijnlijk en onmenselijk kunnen verlopen. Door medicijntekorten gebruiken sommige Amerikaanse staten inmiddels stikstofgas, een methode die de Verenigde Naties als mogelijk wrede en vernederende behandeling hebben veroordeeld.