Na lerarentekort nu ook 'kinderentekort': weer minder leerlingen in Vlaamse scholen

In dit artikel:

Het aantal leerlingen in Vlaamse scholen is voor het tweede schooljaar op rij gedaald. De terugval hangt samen met het dalende geboortecijfer, dat sinds 2011 afneemt en nu steeds duidelijker doorwerkt in het onderwijs. Katholiek Onderwijs Vlaanderen blijft met 745.057 leerlingen het grootste onderwijsnet, maar verloor 4.340 leerlingen. Ook de gemeentelijke en stedelijke scholen van OVSG gingen achteruit: zij tellen 173.842 leerlingen, tegenover 176.592 vorig jaar.

Volgens Bruno Vanobbergen, directeur-generaal van Katholiek Onderwijs Vlaanderen, kan de demografische krimp grote gevolgen hebben voor de financiering en organisatie van scholen. Omdat scholen grotendeels per leerling worden gefinancierd, voelen ze een daling snel in hun budget, terwijl kosten voor gebouwen, energie en werking nauwelijks evenredig dalen. Hij pleit daarom voor meer samenwerking en schaalvergroting op regionaal of stedelijk niveau, zodat schoolbesturen middelen kunnen bundelen en scholen ook in landelijke gebieden toegankelijk en kwalitatief blijven. In de Westhoek daalde het geboortecijfer in tien tot twaalf jaar met 15 procent; in Hasselt was dat ongeveer 20 procent in twaalf jaar.

Minder leerlingen zullen het lerarentekort volgens Vanobbergen niet oplossen. Tekorten verschillen per regio en blijven bestaan voor onder meer wiskunde en Frans. Tegelijk dreigen tegen 2030 ongeveer 41.665 schoolplaatsen ongebruikt te blijven, goed voor circa 6 procent van het aanbod. Toch blijven er in steden en gemeenten zoals Mechelen, Vilvoorde, Grimbergen, Roeselare, Sint-Pieters-Leeuw en Lier capaciteitstekorten bestaan. Sommige scholen lopen dus leeg, terwijl andere niet genoeg plaatsen hebben.

Het gemeenschapsonderwijs (GO!) vormt een uitzondering. Het telde bij de start van het schooljaar 226.793 leerlingen in het leerplichtonderwijs, 1.307 meer dan een jaar eerder. De groei komt deels door de overname van gemeentelijke scholen en wijst volgens bestuurder Koen Pelleriaux op een toenemend vertrouwen in het GO!. Toch vonden 6.430 leerlingen geen plaats in de GO!-school van hun voorkeur, waardoor extra investeringen in capaciteit nodig blijven.