Mothers who cannot breastfeed have been given terrible advice
In dit artikel:
Geneeskunde heeft voor bijna elk orgaan een specialisme — behalve voor de melkklier. Wereldwijd geeft ruim 130 miljoen vrouwen per jaar geboorte; van de bijna 2 miljard vrouwen die nog geen kinderen hebben, zal meer dan 90% ooit moeder worden. De meeste vrouwen willen borstvoeding geven, maar ongeveer twee op de vijf ondervinden problemen: pijnlijke hechtingen aan de borst, of onvoldoende melkproductie. Toch is onderzoek naar dit onderwerp schaars en ondergewaardeerd.
Een zoekopdracht op PubMed levert slechts zo’n 14.000 wetenschappelijke artikelen over ‘lage melkproductie’, tegenover circa 32.000 studies over erectiestoornissen. Die relatieve verwaarlozing heeft gevolgen: borstvoeding beschermt baby’s tegen infecties en in arme landen kan flesvoeding door vervuild water levensgevaarlijk blijken. Een studie in The Lancet uit 2016 schatte dat volledige borstvoeding jaarlijks 823.000 kinderlevens onder vijf zou kunnen redden.
In de klinische praktijk worden veel lactatieproblemen onvoldoende uitgezocht. Artsen geven vaak algemene of ongetoetste adviezen, adviseren vroegtijdig overgang op kunstvoeding of verwijzen naar niet-artselijke hulpverleners, zoals lactatiekundigen en hulplijnen, die op ervaring in plaats van harde data vertrouwen. In delen van Europa krijgt 20–40% van de pasgeborenen al kunstvoeding voordat ze het ziekenhuis verlaten. Sommige verloskundige zorg slaat de borstvoedingsvoorbereiding over, in de veronderstelling dat het vanzelf zal gaan — een aanname die vergelijkbaar is met het ontkennen van de complexiteit van bevalling.
Recent onderzoek dat wél dieper kijkt, suggereert dat het aandeel vrouwen met onvoldoende melkproductie niet 5% maar mogelijk 10–20% is. Oorzaken liggen vaak in complexe biologische processen buiten de wil van de moeder: genetische factoren, obesitas, diabetes en auto-immuunziekten kunnen allemaal meespelen. Het standaardadvies — acht keer per dag afkolven — is niet onderbouwd door robuuste studies en leidt soms tot schuldgevoelens bij moeders als het niet lukt.
De conclusie: er is behoefte aan meer fundamenteel en klinisch onderzoek en aan een gespecialiseerd medisch vakgebied (‘lactologie’) zodat vrouwen met echte biologische problemen een accurate diagnose en effectieve behandeling krijgen. Nu ontbreekt die kennis, en daardoor blijven zowel moeders als zuigelingen onnodig kwetsbaar.