Mona Keijzer zou Van der Plas opvolgen als leider, maar iedereen op de BBB-gang wist: het zit niet goed tussen die twee. Nu verlaat ze de partij

In dit artikel:

BBB-kopstukken komen openlijk in botsing nu Mona Keijzer de partij BBB verlaat nadat haar de fractievoorzitterschap ontzegd is. Het conflict draait om een interne machtswissel en een onenigheid over de koers van de partij tussen oprichter Caroline van der Plas en Keijzer; Henk Vermeer is uiteindelijk aangewezen als nieuwe fractievoorzitter.

Achtergrond en timing
Na de Tweede Kamerverkiezingen was afgesproken dat Van der Plas tijdelijk het fractievoorzitterschap zou blijven voeren en dat Keijzer dat later zou overnemen. Die afspraak dateert van eind oktober, toen Van der Plas, Vermeer en Keijzer onderling overeenkwamen dat Keijzer geleidelijk kon instappen. Maar in februari kantelde de situatie: op vrijdag 13 februari – tijdens een bijeenkomst in Van der Plas’ werkkamer in Den Haag, waar ook Vermeer, Wiersma en Keijzer aanwezig waren – zei Van der Plas dat ze Keijzer het leiderschap niet toevertrouwde. Een week later lekte via het AD dat Vermeer fractievoorzitter wordt; Keijzer vernam het besluit al tijdens de bijeenkomst van 13 februari en vroeg om bedenktijd.

Waarom de breuk
Van der Plas geeft als reden dat zij vreest dat Keijzer de partij naar rechts wil trekken en ziet daarin bevestiging in contacten die Keijzer zou hebben gezocht met de Groep Markuszower (zeven voormalige PVV’ers). Keijzer heeft volgens betrokkenen ook actief gepraat met die groep om mogelijke samenwerking te verkennen, iets wat Van der Plas tegen de zin van anderen deed. Intern speelt mee dat Keijzer bekendstaat als politiek rechter en conservatiever dan Van der Plas en Vermeer, terwijl de partijleiding juist een “breder” verkiezingsprofiel wil ontwikkelen en minder nadruk op raciale of religieuze kwesties.

Interne verdeeldheid en zichtbare spanningen
De ruzies waren al zichtbaar in de Kamer: Van der Plas en Keijzer mijden elkaar, zitten elkaar vaak niet aan te kijken en er zijn fractievergaderingen geweest met openlijke ruzies. De koerswijziging naar thema’s als wonen, asiel en migratie tijdens de campagne leidde tot enthousiasme bij een deel van de achterban, maar tot onbehagen bij anderen die BBB primair als plattelands- en regiopartij zien. Keijzer, die eerder minister en vicepremier was en eerder bij het CDA zat, had veel voorkeurstemmen bij de verkiezingen en werd gezien als potentiële lijsttrekker.

Wat nu?
Keijzer kondigde via De Telegraaf aan dat ze BBB verlaat maar zei niet over te stappen naar de Groep Markuszower; voorlopig gaat ze als zelfstandig Kamerlid door. Binnen Den Haag werd haar vertrek al vroeg verwacht — collega’s hoorden op de gang al: “Mona? Die is weg.” Henk Vermeer wilde dinsdagmorgen een verklaring geven over zijn nieuwe leiderschap, maar Keijzers eerdere mededeling kwam hem en de partij voor. De breuk laat BBB verdeeld en onzeker achter over zowel koers als leiderschap, en kan gevolgen hebben voor de positionering van de partij richting de volgende verkiezingsronde.