Moeten we ons in Nederland zorgen maken over het westnijlvirus?

In dit artikel:

In Nederland zijn tijdens het afgelopen muggenseizoen zeker negen mensen besmet geraakt met het westnijlvirus. Waarschijnlijk ligt het werkelijke aantal hoger, omdat ongeveer 80 procent van de besmette mensen geen klachten krijgt. Een persoon ouder dan 75 jaar overleed in de provincie Utrecht aan de gevolgen van de infectie.

Het virus komt vooral voor bij vogels en wordt door besmette muggen overgedragen op mensen en zoogdieren. Mensen en paarden kunnen het virus niet verder verspreiden. Ongeveer 20 procent van de besmette mensen krijgt milde klachten, zoals koorts of griepverschijnselen. Minder dan 1 procent wordt ernstig ziek, bijvoorbeeld door hersen(vlies)ontsteking of verlamming. Vooral ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid lopen extra risico.

Het westnijlvirus werd in 2020 voor het eerst bij mensen in Nederland vastgesteld. Trekvogels brengen het virus vanuit Zuid-Europa naar Nederland; in 2025 werd bovendien een variant gevonden in muggen, vogels en paarden. Experts verwachten dat het virus de komende weken nog kan worden gemeld en dat warmere zomers de verspreiding van muggeninfecties bevorderen. Meer muggen betekent meer kansen op overdracht tussen vogels en uiteindelijk op besmetting van mensen.

Muggendeskundige Bart Knols waarschuwt dat er geen vaccin of specifieke behandeling bestaat. Virologen van het RIVM en Erasmus MC vinden het risico op grote uitbraken beperkt, omdat het virus niet van mens op mens overgaat. Wel moet besmetting via bloeddonaties worden voorkomen. Mensen kunnen zich beschermen met horren, bedekkende kleding, muggenwerende middelen en door stilstaand water rond het huis te verwijderen. Volgens experts is structurele aandacht nodig voor infecties die door insecten worden overgedragen, zeker door klimaatverandering.