Mocht de overheid liegen over de coronavaccins? Wierd Duk zorgt voor woede: 'Dit slaat werkelijk alles'

In dit artikel:

In een aflevering van ‘Nieuws van de Week’ bij De Nieuwe Wereld suggereerde journalist Wierd Duk dat het tijdens de coronacrisis mogelijk verdedigbaar was om niet alle informatie over de effectiviteit en veiligheid van coronavaccins met het publiek te delen. Volgens zijn redenering wist toenmalig minister Hugo de Jonge wellicht dat ook gevaccineerden op de intensive care lagen, maar werd dat niet benadrukt om paniek en aantasting van het vaccinatieprogramma te voorkomen.

Zijn gesprekspartners Stan Baggen en Ewald Engelen namen daar afstand van. Baggen stelde dat openheid en een genuanceerde uitleg het vertrouwen juist kunnen versterken. Engelen wees op de vertrouwenscrisis die volgens hem mede door het coronabeleid is ontstaan. Duk hield vol dat een deel van de zogenoemde afgehaakten toch niet voor nuance open zou hebben gestaan.

Neuroloog Jan Bonte bekritiseerde Duk vervolgens op sociale media. Hij benadrukte dat patiënten volgens hem eerlijk hadden moeten worden geïnformeerd over de nog onzekere werking, beschermingsduur en veiligheid van de vaccins, zodat zij zelf een keuze konden maken. Dat sluit aan bij het medisch-ethische principe van informed consent. Bonte verweet De Jonge bovendien psychologische beïnvloeding te hebben ingezet om vaccinatie te bevorderen, wat volgens hem op langere termijn het vertrouwen in overheid en zorg heeft geschaad. Hij verwees daarbij naar groepen mensen die vaccinatie wantrouwen of achteraf spijt hebben.

Ook Haseena Bakhtali, voormalig gemeenteraadslid en oud-politieagent, reageerde kritisch. Volgens haar presenteert Duk zich ten onrechte als slachtoffer van de ‘afgehaakten’, terwijl hij eerder zelf bijdroeg aan de druk en stigmatisering van niet-gevaccineerden. Zij betwijfelde of hij werkelijk naar deze groep bereid is te luisteren.

De discussie wordt in het artikel geplaatst tegen de bredere kritiek op de communicatie tijdens de coronacrisis. Overheden, instituties en media zouden te vaak voor een eenvoudig, eenduidig verhaal hebben gekozen, waarbij volgens critici nuance en transparantie ondergeschikt raakten. Ook wordt verwezen naar de parlementaire enquête, waarin vragen zijn gerezen over uitspraken van De Jonge over de aanwezigheid van gevaccineerden op de ic.

Volgens de auteur heeft deze aanpak het maatschappelijke vertrouwen ernstig beschadigd. Dat probleem speelt volgens hem ook bij de Wet op de Defensiegereedheid, die burgers om vertrouwen in vergaande overheidsbevoegdheden vraagt. De kern van de kritiek luidt dat vertrouwen niet via campagnes of wetgeving kan worden afgedwongen, maar moet worden verdiend door eerlijke informatie en verantwoording.