Minister sust zorgen over invoering migratiepact: 'Zijn we er klaar voor? Het antwoord is ja'
In dit artikel:
Asielminister Bart van den Brink zegt dat Nederland op 12 juni klaar is voor de invoering van het nieuwe EU-migratiepact, ondanks dat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) nog geen nieuw ict-systeem heeft en extra personeel moet worden aangenomen. De strengere Europese regels treden die datum onherroepelijk in werking; de minister noemde dat “de realiteit waarmee ik heb te dealen”. Tegelijk erkent hij dat er ook ná 12 juni nog werk te doen zal zijn.
In een recent Kamerrapport waarschuwt de IND dat het migratiepact “een grote uitdaging” is en dat op zo’n veertig punten werkwijzen moeten veranderen. Nieuwe taken, zoals het bieden van juridische bijstand aan asielzoekers, vereisen aanwerving van extra medewerkers. Voor de vernieuwde screeningsprocedures alleen zijn ongeveer honderd extra fulltime krachten nodig. Het meest knelpunt blijft het nog onvoltooide ict-systeem dat cruciaal is voor de uitvoering.
Ambtenaren en de IND-directie riepen al in 2024 op om haast te maken met implementatie, maar de benodigde wetswijziging kwam pas in december bij de Kamer binnen. Door de tijdsdruk werd de wet in één dag behandeld in een kleinere zaal, wat vooral links in de Tweede Kamer op grote kritiek kwam te staan; Kamerleden kregen minder dan anderhalve week om uitgebreide documenten te bestuderen.
Het EU-pact zelf bevat ingrijpende maatregelen: asielzoekers uit veilige landen moeten hun verzoek buiten Europa afwachten, afgewezen personen worden snel teruggevoerd en er komt een Europese verdeling van vluchtelingen om landen als Griekenland en Italië te ontlasten. Lidstaten kunnen zich inkopen: Nederland heeft aangegeven ongeveer 22 miljoen euro te betalen om niet 1.095 extra asielzoekers te hoeven opnemen.
VVD, JA21, SGP en BBB willen dat bij de verdeelmaatregel ook bevolkingsdichtheid wordt meegewogen, zodat dichtbevolkte landen minder hoeven te ontvangen; minister Van den Brink zei dat Nederland daar eerder al voor heeft gepleit, maar zonder succes. De combinatie van strakke EU-deadline, ontbrekende systemen en personeelstekorten betekent dat de uitvoering in de praktijk een verdere aanscherping en investeringen zal vergen.