Minister Brouns wil Europese norm voor TFA die mogelijk "giftig is voor voortplanting" en in veel Vlaams drinkwater zit
In dit artikel:
Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) roept de EU op tot één geharmoniseerde drinkwaternorm voor trifluorazijnzuur (TFA), nadat het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) TFA heeft voorgesteld als mogelijk “giftig voor de voortplanting”. TFA, de kleinste PFAS-variant, wordt in Vlaanderen op tal van plaatsen aangetroffen — in drinkwater en voedsel — en ontstaat onder meer bij afbraak van PFAS-houdende pesticiden, koelgassen en sommige medicijnen.
Dierproeven met hoge TFA-blootstelling leidden tot misvormde nakomelingen en aanwijzingen voor verminderde vruchtbaarheid; dat bewijst nog geen schadelijkheid voor mensen, maar zet wel aan tot strengere regelgeving. TFA stapelt minder op in het lichaam dan veel andere PFAS, maar is wijdverspreid in het milieu en laat zich met huidige zuiveringstechnieken slecht uit drinkwater verwijderen.
In Vlaanderen geldt nu een gezondheidskundig advies van 15,6 µg TFA per liter; formeel geldt dat er idealiter geen TFA in drinkwater zou zitten. Milieuorganisatie Bond Beter Leefmilieu vindt die advieswaarde te ruim nu ECHA een strengere risicobeoordeling publiceerde — ter vergelijking hanteert Vlaanderen voor afbraakproducten met zorgwekkende giftigheid een norm van 0,1 µg/l, 156 keer strenger.
De ECHA-classificatie is nog niet definitief: de Europese Commissie moet een eindbeslissing nemen, verwacht tegen eind 2027, met mogelijk inwerkingtreding van maatregelen na een overgangsfase (rond eind 2028). Brouns zegt dat die EU-beslissing nodig is om op Europees vlak nieuwe maatregelen te kunnen doorvoeren en dat de classificatie op zichzelf geen directe wijziging brengt in bestaande toelatingen voor gewasbescherming.
Tegelijk onderneemt Vlaanderen eigen stappen: het Vlaams drinkwaterplan bevat een ‘exitstrategie’ voor TFA-bevattende pesticiden, met een startdatum van 1 januari 2028 voor oppervlaktewater‑wingebieden en 2030 voor grondwaterwingebieden. De oproep van Brouns benadrukt de wens voor eenduidige, Europese regels zodat lidstaten en waterbeheerders eendrachtig kunnen optreden tegen deze persistent aanwezige stof.