Miljardensteun Tata Steel onder vuur: experts twijfelen aan echte klimaatwinst

In dit artikel:

De Nederlandse staat overweegt 2 miljard euro steun voor Tata Steel in IJmuiden om de hoogovens te vergroenen; die afspraak staat in een conceptakkoord met het ministerie van Klimaat en Groene Groei uit vorig jaar. Deskundigen waarschuwen echter dat de maatregel minder klimaateffect kan hebben dan wordt voorgesteld, omdat de winst in Nederland mogelijk wordt gecompenseerd door extra uitstoot elders.

Tata, momenteel de grootste industriële CO2‑uitstoter van Nederland (bijna een kwart), wil in stappen van kolen naar aardgas en uiteindelijk naar groen gas om in 2045 klimaatneutraal te zijn. Kritiek spitst zich toe op twee onzekerheden: de herkomst van het benodigde gas en de beperkte beschikbaarheid van groen gas. Sinds Groningen minder gas levert, zal Europa meer importeren, onder meer schaliegas uit de Verenigde Staten, waarbij volgens methaanexperts veel methaan kan lekken — een krachtiger broeikasgas dan CO2. Methaanmetingen ontbreken nog; experts vinden dat eerst strenge monitoring nodig is voordat staatssteun wordt ingezet.

Verder is de geplande omschakeling naar groen gas rond 2035 problematisch omdat de huidige productie ontoereikend is; Tata zou ongeveer anderhalf keer de huidige Nederlandse productie nodig hebben, wat risico’s op tekorten, hogere prijzen en vertragingen met zich meebrengt. Voorstanders stellen dat de omvang van Tata’s vraag juist investeringen in groen gas kan stimuleren via langlopende contracten.

Het ministerie houdt vast aan het rekenen met emissies binnen Nederlands grondgebied, maar wetenschappers noemen dat een te enge, papieren benadering omdat uitstoot wereldwijd telt. De afspraken worden de komende maanden verder uitgewerkt; het nieuwe kabinet en een nieuwe minister beslissen uiteindelijk of de deal doorgaat.