Milieumisdaden worden maar weinig bestraft, zien onderzoekers

In dit artikel:

Onderzoekers in opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) constateren dat milieucriminaliteit in Nederland veel voorkomt — van illegale lozingen en handel in bedreigde diersoorten tot mestfraude — maar zelden tot zware straf leidt. Juridische instrumenten om te bestraffen zijn voldoende aanwezig, maar in de praktijk blokkeren personeelstekorten, trage procedures en gebrek aan informatie handhaving en vervolging.

Het Openbaar Ministerie legt het meest een boete op; in 2019 en 2023 gebeurde dat tientallen keren. Veel zaken stranden echter door onvoldoende bewijs of omdat bestuurlijke instanties lang wachten met ingrijpen. Dergelijke passiviteit door de overheid verkleint niet alleen de kans op straf, maar wordt door rechters ook in sommige gevallen meegewogen tegen het openbaar bestuur.

De onderzoekers wijzen op de complexiteit van milieurechtszaken en op kwetsbaarheden in de hele keten: toezichthouders en opsporingsdiensten zijn onderbemand, waardoor bijvoorbeeld sommige omgevingsdiensten nog geen boa-afdeling hebben. Hun aanbeveling is helder: verwijder organisatorische en informatiebarrières en versterk handhavingscapaciteit om milieuschade te voorkomen en het vertrouwen in regels te herstellen.