Migratiemuseum Fenix op historische plek in Rotterdam
In dit artikel:
Koningin Máxima opende op donderdag het nieuwe kunstmuseum Fenix in Rotterdam, gevestigd in de voormalige San Franciscoloods aan de Rijnhaven. Dit historische pand, ooit de grootste opslagloods ter wereld, ligt op een plek waar miljoenen migranten zijn aangekomen of vertrokken, wat nauw aansluit bij het thema van het museum: migratie. Migratieverhalen vormen de kern van Fenix en worden op diverse manieren gepresenteerd, van hedendaagse kunst tot persoonlijke getuigenissen.
Een opvallend kenmerk is de Tornado, een dubbel gedraaide trap van spiegelend roestvrij staal die uitkomt op een panoramadek met uitzicht over de stad en haven. Museumdirecteur Anne Kremer benadrukt dat migratie een universeel en tijdloos fenomeen is, gedreven door uiteenlopende motieven als liefde, oorlog en hoop op vrijheid.
De tentoonstelling "Alle richtingen" toont werk van internationale kunstenaars zoals Rineke Dijkstra, Steve McQueen en Shilpa Gupta, variërend van installaties tot schilderijen. Ook bezit het museum kunst met Rotterdamse connecties, zoals een recent herontdekt portret van Erasmus door Hans Holbein de Jonge en een werk van Willem de Kooning, die ooit als verstekeling naar New York vertrok.
Hoewel het museum politieke uitspraken vermijdt, plaatst het de tentoongestelde voorwerpen in een brede historische context. Zo zijn onder meer een stuk van de Berlijnse Muur en een vluchtelingenboot uit 2022 te zien. Er is ook aandacht voor het antisemitisme uit het verleden, met bijvoorbeeld “Der Ewige Jude” uit 1938, een beruchte antisemitische tentoonstelling.
Naast de internationale kunstcollectie bevat Fenix het Kofferdoolhof, opgebouwd uit 2000 koffers die door particulieren zijn gedoneerd. Bezoekers kunnen hier via audiofragmenten luisteren naar persoonlijke migratieverhalen verbonden aan deze koffers. De fototentoonstelling "The Family of Migrants" toont bijna 200 foto’s van 136 fotografen uit 55 landen, waarmee de continuïteit en diversiteit van migratie door de tijd wordt gedocumenteerd.
Op de begane grond van Fenix bevindt zich Plein, een overdekt stadsplein van 2000 vierkante meter dat bewoners uitnodigt om samen met het museum programma’s te ontwikkelen, waarmee het museum zich als een levendige ontmoetingsplek voor de Rotterdamse gemeenschap positioneert.