Midterms in 10 gezichten: historische overwinningen, verrassende nederlagen en rampavond voor Republikeinen
In dit artikel:
De Amerikaanse midterms leverden de Democraten grote doorbraken op in traditioneel Republikeinse staten. Tien politici sprongen eruit als winnaars of verliezers, vaak dankzij thema’s als hoge levensonderhoudskosten, zorg, datacenters en de invloed van miljardairs.
Democraat James Talarico versloeg in Texas Republikein Ken Paxton en bezorgde zijn partij daarmee de eerste Senaatszege in de staat sinds 1988. De 37-jarige voormalige leraar en predikant-in-opleiding benadrukte dat gewone Texanen de dupe zijn van een politiek systeem dat volgens hem wordt gedomineerd door rijke donoren en bedrijven. Paxton kreeg onder meer steun van Elon Musk, die ruim 200 miljoen dollar uitgaf. Zijn eigen verleden speelde hem parten: hij was eerder aangeklaagd wegens onder meer omkoping en werd aangevallen vanwege controversiële uitspraken over gender.
Ook Annie Andrews doorbrak een Republikeinse machtsbasis. De kinderarts won in South Carolina een Senaatszetel, de eerste Democratische overwinning in de staat sinds 1998. Ze is bovendien de eerste vrouwelijke senator van South Carolina. Andrews had aanvankelijk campagne gevoerd tegen Lindsey Graham, maar na diens overlijden nam diens onervaren zus Darline Graham de kandidatuur over. Andrews haalde ruim 24 miljoen dollar op, veel meer dan haar tegenstander, en profiteerde daarmee van een sterk financieel voordeel.
In Texas won Gina Hinojosa eveneens het gouverneurschap. Ze versloeg de zittende Republikeinse gouverneur Greg Abbott, ondanks een lichte voorsprong voor Abbott in de peilingen. Hinojosa wordt de eerste Democratische gouverneur van Texas sinds 1995, de derde vrouw in die functie en de eerste latina. Haar campagne draaide om de tegenstelling tussen miljardairs en gewone inwoners. Ze beloofde onder meer elk Texaans huishouden 1.500 dollar terug te geven en strengere regels voor datacenters in te voeren.
Abbott was een belangrijke Republikeinse verliezer. Hij was sinds 2015 gouverneur en won zijn eerdere verkiezingen steeds met ruime marges. Zijn campagne beschikte over veel geld, maar hij kreeg kritiek vanwege zijn houding tegenover datacenters, een conflict over zakelijke e-mails en zijn weigering om aan debatten deel te nemen. Na zijn nederlaag bekritiseerde Donald Trump hem opvallend snel, ondanks hun eerdere bondgenootschap.
Georgia koos voor Keisha Lance Bottoms, die daarmee het gouverneurschap voor de Democraten terugwon. Ze werd de eerste zwarte vrouw die in de Verenigde Staten tot gouverneur van een staat is verkozen. Bottoms, voormalig burgemeester van Atlanta en adviseur van president Biden, versloeg miljardair Rick Jackson. Ze koppelde hem aan Trump en beloofde Medicaid uit te breiden, nieuwe datacenters tijdelijk tegen te houden en een minimumloon van 15 dollar in te voeren.
In Ohio versloeg arts en voormalig gezondheidsdirecteur Amy Acton de Republikein Vivek Ramaswamy. Daarmee werd ze de eerste Democratische gouverneur van de staat sinds 2006 en de eerste vrouw in die functie. Een omstreden campagnevideo van Ramaswamy, waarin Actons moeder haar dochter een leugenaar noemde, leidde tot brede kritiek, ook binnen de Republikeinse Partij. De spot werd door analisten gezien als een belangrijk moment dat de race in het voordeel van Acton deed kantelen.
Abdul El-Sayed won in Michigan de Senaatszetel van Republikein Mike Rogers en wordt de eerste moslim in de Amerikaanse Senaat. Hij volgt de Democratische senator Gary Peters op, die stopt. El-Sayed, epidemioloog en voormalig bestuurder in de volksgezondheid, voerde campagne voor betaalbare zorg, een algemene ziekteverzekering en hogere belastingen voor rijken. Trump steunde Rogers en viel El-Sayed persoonlijk aan. De verkiezing was de duurste Senaatsrace ooit in Michigan: er werd naar schatting meer dan 300 miljoen dollar uitgegeven.
Darline Graham behoort tot de Republikeinse verliezers. Ze werd na het overlijden van haar broer Lindsey Graham in juli benoemd om diens Senaatstermijn af te maken en besloot, mede op aandringen van Trump, voor een volledige termijn te gaan. Ondanks persoonlijke steun van Trump en twee campagnebezoeken verloor ze in South Carolina van Annie Andrews. De zetel gold vóór Lindsey Grahams overlijden als veilig Republikeins.
Deb Haaland won in New Mexico van Republikein Gregg Hull en schreef geschiedenis als eerste inheems-Amerikaanse vrouw die gouverneur van een Amerikaanse staat wordt. Haaland behoort tot de Laguna Pueblo, was eerder congreslid en minister van Binnenlandse Zaken onder Biden. Ze haalde een recordbedrag op en beloofde de universele kinderopvang voort te zetten. Haar afwezigheid bij een televisiedebat leidde wel tot kritiek. Haar overwinning maakte bovendien een einde aan een patroon waarbij New Mexico decennialang afwisselend een Democratische en Republikeinse gouverneur koos.
Florida bleef ten slotte Republikeins. Byron Donalds versloeg Democraat David Jolly met slechts 1,4 procentpunt en werd de eerste zwarte gouverneur van Florida én de eerste zwarte Republikeinse gouverneur in de Verenigde Staten. Donalds, voormalig financieel professional en congreslid, kreeg vroeg steun van Trump en haalde ruim 130 miljoen dollar op. Zijn nipte overwinning was opmerkelijk in een staat met 1,5 miljoen meer geregistreerde Republikeinse kiezers dan Democratische. Florida was daarmee een van de weinige grote Republikeinse lichtpunten op een verder voor de partij zeer slechte verkiezingsavond.
Vandaag Inside: Johan Derksen kijkt uit naar nieuw SBS6-programma Sing With Me: 'Het lijkt mij héél leuk!'